3647

 

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞINA BAĞLI OKUL VE KURUMLARIN

YÖNETİCİ VE ÖĞRETMENLERİNİN NORM KADROLARINA

İLİŞKİN YÖNETMELİK

 

 

          Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi         : 16/7/1999      No : 99/13184

             Dayandığı Kanunun Tarihi                        : 30/4/1992      No : 3797

             Yayımlandığı R.Gazetenin tarihii            : 10/8/1999      No : 23782

             Yayımlandığı Düsturun Tertibi                : 5                       Cild : 38

 

                                                               BİRİNCİ BÖLÜM

                                                                 Genel Hükümler

             Amaç

             Madde 1 – Bu Yönetmeliğin amacı, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumları ile diğer eğitim kurumlarının öğretmen ve yönetici norm kadro sayılarına ilişkin esas veusulleri belirlemektedir.

             Kapsam

             Madde 2 – Bu Yönetmelik, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumları ile diğer eğitim kurumlarını kapsar.

             Dayanak

             Madde 3 – Bu Yönetmelik, 30/4/1992 tarihli ve 3797 sayılı Kanunun değişik 62 nci maddesi gereğince hazırlanmıştır.

             Tanımlar

             Madde 4 – Bu Yönetmelikte geçen;

             a) Bakanlık; Milli Eğitim Bakanlığını,

             b) Bakan; Milli Eğitim Bakanını,

             c) Örgün eğitim kurumu; okul öncesi, ilköğretim ve ortaöğretim düzeyinde eğitim ve öğretim yapan okulları,

             d) Yaygın eğitim kurumu; örgün eğitimin yanında veya dışında eğitim faaliyetlerinin düzenlendiği kurumları,

             e) Diğer eğitim kurumu; örgün ve yaygın eğitim kurumlarınca yürütülen eğitim ve öğretim etkinlikleri için proğram hazırlamak, ders ve yardımcı ders kitabı, ders notu yazmak, eğitim araç ve gereci üretmek, Bakanlığa veya diğer bakanlık ve kurumlara alınacak öğrenci adaylarına uygulanacak seçme ve yarışma sınavları için gerekli iş ve işlemleri yürütmek, özel eğitim ve rehberlik hizmetlerini vermek ve düzenlemek suretiyle eğitim ve öğretim etkinliklerine yardımcı ve destek olan taşra teşkilatı kurumlarını,

             f) Tam gün tam yıl eğitim; mesleki ve teknik örgün ve yaygın eğitim kurumlarının fiziki kapasitelerinden azami derecede yararlanılması amacıyla hafta sonu, yarıyıl ve yaz tatilleri de dahil olmak üzere 07.00-24.00 saatleri arasında yapılan eğitim ve öğretimi,


3648

 

             g) Yönetici; kapsama dahil okul ve kurumlarda, 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede öngörülen kadro unvanları ile bir bağlantı kurulmadan öğretmenlere 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun değişik 88 inci maddesi uyarınca ikinci görev kapsamında verilen müdürlük, müdür başyardımcılığı ve müdür yardımcılığı görevlerini,

             h) Norm kadro; kapsama dahil okul ve kurumlarda bulunması gereken yönetici ve öğretmen sayısını,

             i) Yerleşim merkezi; il ve ilçe belediyesi sınırları içinde kalan mahaller ile köyleri,

             j) Eğitim bölgesi; her yaştaki nüfusun eğitim ve öğretiminin sağlanabileceği değişik tür ve kademelerden oluşan okullarla öğretmenlerin mesleki eğitim ve sosyal gereksinimlerinin karşılanabileceği tesislerin bulunduğu bölgeyi,

             k) Ders yükü; Bakanlığa bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında, Bakanlıkça belirlenen sayıdaki öğrenciden oluşan şube veya grupların dahil oldukları sınıflara göre öğretim programlarında gösterilen teorik ve uygulamalı ders saatlerinin haftalık sayısını,

             l) Bölüm; Bakanlığa bağlı örgün ve yaygın eğitim kurumlarında uygulanan eğitim programlarının içeriğine uygun olarak bir veya bir birini tamamlayan ya da bağımsız birden çok atölyelerden/birimlerden oluşan eğitim, öğretim ve/veya üretim ortamını,

             m) Atölye; Bakanlığa bağlı örgün ve yaygın eğitim kurumlarında uygulanan öğretim programlarının gerektirdiği uygulamalı derslerde bilgi, beceri ve davranışların kazandırılması amacıyla gerekli donatımı yapılmış eğitim, öğretim ve/veya üretim ortamını,

             n) Laboratuvar; Bakanlığa bağlı örgün ve yaygın eğitim kurumlarında yer alan derslerle ilgili iş, işlem, deney, gözlem, araştırma, geliştirme ve benzeri uygulamaların yapılması amacıyla gerekli donanıma sahip eğitim, öğretim ve/veya üretim ortamını,

             ifade eder.

             Temel ilkeler

             Madde 5 – Bu yönetmelikte düzenlenen esas ve usullerin belirlenmesinde;

             a) Okul ve kurumlarda yönetim, eğitim ve öğretim hizmetlerinin gerekli ve yeterli personelce yürütülmesi,

             b) Personel boyutunda atıl kapasite yaratılmaması, var olan atıl kapasitenin ihtiyaç duyulan okul ve kurumlara yönlendirilmesine zemin oluşturarak verimliliğe dönüştürülmesi,

             c) Eğitim yönetiminin her süresince, edinilen çağdaş teknolojiden en etkin ve verimli biçimde yararlanılmasının gerekliliği,

             d) Bir öğretmene düşecek haftalık toplam ders yükünün yasal boyutta öngörülen sınırlar içinde kalması,

             e) Okul ve kurumların tür ve derecelerine göre her bir sınıf, şube veya gruptaki öğrenci sayısının uluslararası normlarda kabul edilen sınırlar içinde olması,

             temel ilke olarak dikkate alınmıştır.


3648-1

 

                                                                 İKİNCİ BÖLÜM

                                             Norm Kadro Belirlemeye İlişkin Hükümler

             Müdür norm kadrosu

             Madde 6 – Kapsama dahil okul ve kurumların her biri için bir müdür norm kadrosu verilir.

             Ancak, özel eğitim kurumları hariç bünyesinde 6-8 inci sınıfları bulunmayan ilköğretim kurumlarından;

             a) Öğrenci sayısı 150'den az olanlara,

             b) Birleştirilmiş sınıf uygulaması yapılanlara,

             müdür norm kadrosu verilmez.

             Birden fazla okul ve kurumun aynı bünyede yer aldığı kurumlar için bir müdür norm kadrosu verilir.

             Müdür başyardımcısı norm kadrosu

             Madde 7 – Kapsama dahil okul ve kurumlardan;

             a)  Yatılı veyapansiyonlu okullara,

             b)  Öğrenci sayısı 500 ve daha fazla olan;

                  1) Her türdeki anadolu liselerine,

                  2) Fen liselerine,

                  3) Çok programlı liselere,

             c)  3308 sayılı Çıraklık ve Meslek Eğitimi Kanunu uygulaması çerçevesinde işletmelere beceri eğitimi için en az 100 öğrenci gönderen mesleki ve teknik öğretim okullarına,

             d)  Bünyesinde ilköğretim kurumu ve lisenin birlikte bulunduğu özel eğitim okullarına, (1)

             e)  Müdür yardımcısı sayısı üç ve daha fazla olan her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarına,

             bir müdür başyardımcısı norm kadrosu verilir. Birden fazla okul ve kurumun bir müdüre bağlı olarak örgütlendiği kurumlar için ise yukarıda belirtilen şartlarda sadece bir müdür başyardımcısı norm kadrosu verilir.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

––––––––––––––

(1) 25/3/2013 tarihli ve 2013/4530 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Yönetmeliğin 1 inci maddesiyle, bu bentte yer alan "ilköğretim okulu" ibaresi "ilköğretim kurumu" şeklinde değiştirilmiştir.


3649

 

             Müdür yardımcısı norm kadrosu (1)

             Madde 8- (Değişik: 5/11/2003-2003/6445 K.)

             Kapsama dahil okul ve kurumlardan;

             a) Anaokullarında;

             Öğrenci sayısı:

             1) 100- 201’e kadar        1,

             2) 201 ve daha fazlası     2,

             b) İlköğretim kurumlarında; (1)

             Öğrenci sayısı:

             1) 601’e     kadar            1,

             2) 601  - 1401’e  kadar   2,

             3) 1401 –2201’e kadar   3,

             4) 2201 ve daha fazla     4, 

             c) Ortaöğretim okullarında;

             Öğrenci sayısı:

             1) 501’e  kadar             1,

             2) 501- 1201’e kadar    2,

             3) 120l - 2001’e kadar  3,

             4) 2001 ve daha  fazla   4,

             d) Özel eğitim okul ve kurumlarında (hastane ilkokulları hariç); (1)

             Öğrenci sayısı: 

             1) 51’e  kadar             1,

             2) 51- 126’ya kadar    2,

             3) sonra gelen her 150 öğrenci  için 1,

             e) Mesleki ve teknik eğitim merkezleri ile olgunlaşma enstitüleri, pratik kız sanat okulları ve mesleki eğitim merkezlerinde (akşam sanat okulu statüsünde olanlar dahil);

          Öğrenci –çırak-kursiyer sayısı:

             1) 401’e  kadar             1,

             2) 401- 801’e kadar      2,

             3) 801 - 1201’e kadar   3,

             4) 1201 ve daha  fazla   4,        

             f) (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.) Rehberlik ve araştırma merkezlerinin görev alanlarına giren il veya ilçenin;

 Nüfus sayısı:

 1) 600.000’e kadar 1,

 2) 600.001 ve daha fazla 2,

             müdür yardımcısı norm kadrosu verilir,

––––––––––––––

(1) 25/3/2013 tarihli ve 2013/4530 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Yönetmeliğin 2 nci maddesiyle, bu maddenin  birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan "İlköğretim okullarında" ibaresi, "İlköğretim kurumlarında", (d) bendinde yer alan "hastane ilköğretim okulları" ibaresi "hastane ilkokulları" şeklinde değiştirilmiştir.


3650

 

             Ayrıca, (f) bendinde sayılan kurumların dışındaki okul ve kurumlara;

             l) Yatılı veya pansiyonlu olması,

             2)  Döner sermayeli  olması,

             3) (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.) Tam gün tam yıl eğitim uygulaması ya da açık öğretim kapsamında yüz yüze eğitim yapılması,

             hallerinde  her bir özellik için 1 müdür yardımcısı norm kadrosu daha verilir.

             Ancak, bir okul veya kurumdaki müdür yardımcısı sayısı hiçbir şekilde 7’yi geçemez.

             Okul öncesi öğretmeni norm kadrosu

             Madde 9 – Çocuk sayısı 10'dan az, 20'den fazla olmamak üzere anaokulu, ana sınıfı ve uygulama sınıflarında oluşturulan her grup için bir öğretmen norm kadrosu verilir. Ancak, her bir grubun azami çocuk sayısı dolmadan yeni grup açılamaz. Tek ana sınıfı ve uygulama sınıfından oluşan sınıflarda çocuk sayısı en fazla 25'e kadar yükseltilebilir.

             Özel eğitim kapsamında açılan anaokulu ve ana sınıflarında çocuk sayısı;

             1) 7'ye kadar 1,

             2) 7-13'e kadar 2,

             3) 13-19'a kadar 3,

             Öğretmen norm kadrosu verilir. Bundan sonraki norm kadronun verilmesinde aynı esas uygulanır. Zihinsel engellilerle ilgili gruplarda bu şekilde saptanan norm kadro sayısı bir misli artırılır.

             Sınıf öğretmeni norm kadrosu (2)

             Madde 10 – a) İlkokullarda, öğrenci sayısı 10'dan az (...)(1) olmamak koşuluyla her sınıf ve şube için bir, (2)

             b) (Değişik: 5/11/2003-2003/6445 K.) Özel eğitim okul ve kurumları ile özel sınıflarda;

             1) Görme, işitme ve ortopedik engellilere yönelik açılan her sınıf veya şube için 1,

             2) Zihin engellilere yönelik açılan okullarda her sınıf veya şube için 2,

             3) Birden fazla engellilere yönelik açılan her sınıf veya şube için alanın gerektirdiği engel durumu dikkate alınarak 2,

             4) (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.) İş eğitim merkezleri ile iş okullarında her grup, sınıf veya şube için 1,

             5) Otistik çocuklara yönelik açılan kurum veya sınıflarda her iki öğrenci için 1,

             6) Üstün yeteneklilere yönelik açılan kurumlardan öğrenci sayısı 25’e kadar olanlar için 1,  25’ten fazla olanlar için  2,

             7) Hastane ilkokulları için 2, (2)

             8) (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.) Özel eğitim okullarına (hastane ilkokulları hariç) gezerek özel eğitim görevi için 1, (2)

__________________

(1) Bu arada yer alan “30'dan fazla“ ibaresi, 5/11/2003 tarihli ve 2003/6445 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı   ile yürürlüğe konulan Yönetmeliğin 3 üncü maddesiyle metinden çıkarılmıştır.

(2) 25/3/2013 tarihli ve 2013/4530 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Yönetmeliğin 3 üncü maddesiyle, bu maddenin  (a) bendinde yer alan "İlköğretim okullarında" ibaresi "İlkokullarda", (b) bendinde yer alan "Hastane ilköğretim okulları" ve "hastane ilköğretim okulları" ibareleri sırasıyla "Hastane ilkokulları" ve "hastane ilkokulları" şeklinde değiştirilmiştir.


3650-1

 

             9) Yatılı ve pansiyonlu özel eğitim okul ve kurumlarına grup gözetimi ve eğitimi görevi için her 25 öğrenciye 1,

10) (Ek: 17/1/2011-2011/1331 K.) Rehberlik araştırma merkezlerine;

(A) Zihinsel engelliler için merkezin görev alanına giren il veya ilçenin nüfusu 200.000’e kadar olan yerlerde 1, sonra gelen her 200.000 nüfus için 1,

(B) Görme engelliler için 1,

(C) İşitme engelliler için 1,

(D) Gezerek özel eğitim görevi için 1,

11) (Ek: 17/1/2011-2011/1331 K.) Görme, işitme, ortopedik ve zihinsel engellilere yönelik açılan her anasınıfı için 1,

             sınıf öğretmeni norm kadrosu verilir.

             Genel bilgi ve meslek dersleri öğretmeni norm kadrosu

             Madde 11 – (Değişik birinci fıkra: 5/11/2003-2003/6445 K.) Örgün ve yaygın eğitim okul ve kurumlarında, genel bilgi ve meslek derslerinden haftalık toplam ders yükü;

             a) 6-31 saate kadar   1,

             b) 31-42 saate kadar 2,

             c) 42’den fazla olması halinde her 21 saat için 1,

             öğretmen norm kadrosu verilir. Bu şekildeki hesaplama sonrasında artan ders yükünün en az 15 saat olması halinde ilave olarak 1 öğretmen norm kadrosu daha verilir.

             Ancak, anadolu ve fen lisesi statüsündeki okullar ile mesleki ve teknik eğitim merkezleri, yatılı bölge ortaokulları, özel eğitim okul ve kurumları hariç, aynı yerleşim merkezinde bulunan okul ve kurumların branşlar itibariyle öğretmen norm kadrosunun belirlenmesinde; o yerleşim merkezindeki (birden fazla eğitim bölgesi oluş­turulmuşsa her  bir eğitim bölgesindeki) okul ve kurumların aynı branşlardaki haftalık ders  yükü  toplamı  dikkate  alınır.  Belirlenen  kadroların okul ve kurumlar itibariyledağıtımı, toplama dahil edilen her bir okul veya kuruma o branştaki ders yükü en fazla olandan başlanılarak her 21 saate bir kadro olacak şekilde yapılır. Bu şekilde yapılacak dağıtımda artan norm kadro, bakiye ders yükü en fazla olan okul veya kuruma verilir. Eğitim bölgeleri oluşturulmamışsa, birden fazla merkez ilçesi bulunan illerdeki her bir ilçe ayrı yerleşim merkezi olarak değerlendirilir.(1)(2)(3)

 

_________________

(1) 5/11/2003 tarihli ve 2003/6445 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Yönetmeliğin 2 nci maddesiyle bu fıkrada geçen “Ancak, anadolu ve fen lisesi statüsündeki okullar hariç,“ ifadesi, “Ancak, anadolu ve fen lisesi statüsündeki okullar ile mesleki ve teknik eğitim merkezleri, özel eğitim okul ve kurumları hariç,“ olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.

(2) 17/1/2011 tarihli ve 2011/1331 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Yönetmeliğin 3 üncü maddesiyle, bu fıkrada yer alan “mesleki ve teknik eğitim merkezleri,” ibaresinden sonra gelmek üzere “yatılı ilköğretim bölge okulları,” ibaresi eklenmiş ve metne işlenmiştir.

(3) 25/3/2013 tarihli ve 2013/4530 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Yönetmeliğin 4 üncü maddesiyle, bu fıkrada yer alan "yatılı ilköğretim bölge okulları" ibaresi "yatılı bölge ortaokulları" şeklinde değiştirilmiştir.


3651

 

             Atölye ve laboratuvar dersleri öğretmeni norm kadrosu

             Madde 12 – Örgün ve yaygın eğitim okul ve kurumlarında (halk eğitim merkezleri hariç) atölye ve laboratuvar dersleri için haftalık toplam ders yükü;

             a) 15-41 saate kadar 1,

             b) 45-81 saate kadar 2,

             c) 81-121 saate kadar 3,

             d) 121-161 saate kadar 4,

             e) 161-201 saate kadar 5,

             f) Ders yükünün 200'den fazla olması halinde her 40 saat için 1, öğretmen norm kadrosu verilir. Bu şekildeki hesaplama sonrasında artan ders yükünün en az 20 saat olması halinde ilave olarak 1 öğretmen norm kadrosu daha verilir.

             Ancak, mesleki ve teknik eğitim merkezleri, anadolu statüsündeki okullar ile özel eğitim okul ve kurumları hariç, aynı yerleşim merkezinde bulunan okul ve kurumların branşlar itibariyle öğretmen norm kadrosunun belirlenmesinde; o yerleşim merkezindeki (birden fazla eğitim bölgesi oluşturulmuşsa eğitim bölgesindeki) okul ve kurumların aynı branşlardaki haftalık ders yükü toplamı dikkate alınır. Belirlenen kadroların okul ve kurumlar itibariyle dağıtımı, toplama dahil edilen her bir okul ve kuruma o branştaki ders yükü en fazla olandan başlanarak her 40 saate bir kadro olacak şekilde yapılır. Bu şekilde yapılacak dağıtımda artan kadro, bakiye ders yükü en fazla olan okul veya kuruma verilir. Eğitim bölgeleri oluşturulmamışsa, birden fazla merkez ilçesi bulunan illerdeki her bir ilçe ayrı yerleşim merkezi olarak değerlendirilir.(1)

             (Ek fıkra: 5/11/2003-2003/6445 K.) Endüstriyel eğitim yapan mesleki ve teknik okul ve kurumlardan; eğitim içinde üretim yapılan ve bu amaçla alınan sürekli işçi kadrolarında işçi çalıştıran örgün ve yaygın eğitim kurumlarının çalışan işçi sayısı ondan az olmayan bölümlerindeki atölye ve laboratuvar öğretmeni norm kadrosu, aynı bölümler için 14 üncü madde uyarınca yapılan düzenlemeye göre belirlenen bölüm ve atölye şefliği sayısından az olamaz.

             Rehber öğretmen norm kadrosu

             Madde 13 – (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.)

Rehberlik ve araştırma merkezleri için; merkezin görev alanına giren il veya ilçenin nüfusu 200.000’e kadar olan yerlerde 5, sonra gelen her 100.000 nüfus için 1 rehber öğretmen norm kadrosu verilir. Bu şekilde yapılacak hesaplama sonunda artan nüfusun en az 50.000 olması halinde bir rehber öğretmen norm kadrosu daha verilir.

Okul rehberlik servisleri için;

a) Özel eğitim okul ve kurumlarından öğrenci sayısı 25 ve daha fazla olanların her birine 1,

b) İlköğretim kurumlarından öğrenci sayısı 250 ve daha fazla olanların her birine 1,

c) Orta öğretim kurumlarından öğrenci sayısı 150 ve daha fazla olanların her birine 1,

d) Yatılı veya pansiyonlu okulların öğrenci sayılarına bakılmaksızın her birine 1,

 

___________________

(1) 5/11/2003 tarihli ve 2003/6445 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Yönetmeliğin 4 üncü maddesiyle bu fıkrada geçen “Ancak, anadolu statüsündeki okullar hariç,“ ifadesi, “Ancak, mesleki ve teknik eğitim merkezleri,anadolu statüsündeki okullar ile özel eğitim okul ve kurumları hariç,“ olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.


3652

 

e) İlçe merkezindeki ilk ve orta öğretim kurumlarında öğrenci sayısının az olması nedeniyle rehber öğretmen norm kadrosu verilememesi halinde öğrenci sayısı en fazla olan eğitim kurumuna 1,

f) Pansiyonlu mesleki eğitim merkezlerine 1,

g) Bağımsız anaokullarına 1,

rehber öğretmen norm kadrosu verilir. Buna, özel eğitim kurumlarında öğrenci sayısının 100 ve 100’ün katlarına, diğerlerinde ise 500 ve 500’ün katlarına ulaşması halinde her defasında 1 rehber öğretmen norm kadrosu eklenir. Bir yerleşim merkezindeki her okulda en az 1 rehber öğretmen norm kadrosu doldurulmadan ikinci ve müteakip norm kadrolar atamalarda kullanılmaz.

             Bölüm, atölye ve laboratuvar şefi norm kadrosu

             Madde 14 – Öğretmen norm kadrosu içinde değerlendirilmek üzere, eğitim kurumlarında olması gereken bölüm, atölye ve laboratuvar şefi norm kadrosu, 4 üncü maddede belirtilen tanımlara uygun olarak Bakanlıkça saptanan ölçütlere göre ayrıca belirlenir.

             Norm kadro belirlenmesinde dikkate alınacak hususlar

             Madde 15 –  (Değişik: 5/11/2003-2003/6445 K)

             Okul ve kurumların yönetici ve öğretmen norm kadrolarının belirlenmesinde dikkate alınacak hususlar şunlardır:

             a)   6 ncı maddenin son fıkrasında belirtilen durumlar hariç, müdür norm kadrosu verilmeyen hiçbir okul ve kuruma, müdür başyardımcısı ve müdür yardımcısı norm kadrosu verilmez.

             b)   Müdür yardımcısı norm kadrosunun belirlenmesinde esas alınan öğrenci sayısına, o okula kayıtlı bulunan ana sınıfı, uygulama sınıfı, alt özel eğitim sınıfı öğrencileri de dahil edilir.

             c)   Branşlar itibariyle haftalık ders yükünün hesaplanmasında;

             1) Talim ve Terbiye Kurulu kararlarına göre o branş içinde aylık karşılığı okutulması gereken dersler birlikte dikkate alınır.

             2) Öğretmenlerin; öğrenci sosyal ve kişilik hizmetleri ile bölüm, atölye ve laboratuvar şeflerinin atölyelerdeki makine ve teçhizatın bakımı, onarımı ve öğretime hazır halde bulundurulması kapsamında yaptıkları görevlerinden, ilgili mevzuatına göre haftalık azami ek ders saatleri içinde sayılan süreleri de dikkate alınır.

             3) (Ek: 17/1/2011-2011/1331 K.) Yöneticilerin girecekleri ders saatleri dikkate alınmaz.

d) (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.) Mesleki ve teknik örgün ve yaygın eğitim kurumlarında uygulamalı atölye ve laboratuvar derslerine ilişkin ders yükü, haftalık ders çizelgesine göre her bir sınıfta okutulan ders miktarının grup sayısı ile çarpımı sonucunda bulunur. Ancak, her şubede 4’ten fazla grup oluşturulamaz. Gruplar;

1) 10 uncu sınıflarda; 10-21 öğrenciye kadar 1, 21-31 öğrenciye kadar 2, 31-41 öğrenciye kadar 3, 41 ve daha fazla öğrenci için 4,

2) 11 ve 12 nci sınıflarda; 8-16 öğrenciye kadar 1, 16-24 öğrenciye kadar 2, 24-31 öğrenciye kadar 3, 31 ve daha fazla öğrenci için 4,

olacak şekilde oluşturulur.

e) (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.) Güzel sanatlar ve spor liselerinin bölümler itibarıyla alan derslerinin ders yükü;

1) Öğrencinin öğretmenle bire bir çalışmasını gerektiren dersler bakımından haftalık ders saati sayısına her iki öğrenci için 6 saate kadar,


3652-1

 

2) Koro eğitimi, çalgı toplulukları, atölye ve benzeri grup çalışmasını gerektiren dersler bakımından haftalık ders saati sayısına her grup için 10 saate kadar,

ilave edilerek bulunur. Ancak bir şube 3’ten fazla gruba ayrılamaz ve her grup 8 öğrenciden az olamaz. Bire bir çalışmayı veya grup çalışmasını gerektiren derslerin norm kadroları ayrı belirlenir.

             f) Birden fazla okul ve kurumun bir müdüre bağlı olarak örgütlendiği kurumların;

             1) Müdür yardımcısı kadrolarının belirlenmesinde bu okul ve kurumların öğrenci sayıları ayrı ayrı, müdür başyardımcısı ve ilave müdür yardımcısı verilmesini gerektiren özellikler ise birlikte değerlendirilir. Ancak verilecek müdür yardımcısı sayısı, bu kurumların tümü için hiçbir şekilde 7’yi geçemez.

             2) (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.) Öğretmen norm kadrolarının belirlenmesinde bu okul ve kurumlardaki toplam ders saati sayısı esas alınır. Ancak, anadolu statüsündeki okulların ilgili mevzuatına göre öğretmeni belli nitelikleri taşıyanlar arasından seçilen ve haftada bir öğretmenin zorunlu olarak okutmak durumunda olduğu ders miktarına ulaşan dersler bunun dışındadır.

             Bu kurumların yönetici ve öğretmenleri, oluşumda yer alan her bir okul ve kurumun müşterek yöneticisi veya öğretmeni olarak değerlendirilir.

g) (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.) Aşağıda belirtilenlerden;

1) Ulusal projeler ile uluslararası çok taraflı ya da ikili olarak yapılan anlaşmalara veya protokollere göre proje uygulaması yapılan okul veya kurumlarda projenin uygulama süresiyle sınırlı olmak üzere ilgili alanın ders yüküne, sınıf, şube ve öğrenci sayısına ve il veya ilçenin nüfusuna bakılmaksızın bu projelerde görev alacak öğretmenlerin,

2) Okul veya kurumlarda açılan bilgi teknolojisi sınıflarında görev alacak öğretmenlerin,

3) Taşımalı eğitim kapsamında öğretmenlerin okul ve kurumlara taşınması halinde bu eğitim kurumlarında görev alacak öğretmenlerin,

4) Yaygın eğitim enstitüsü, hizmet içi eğitim enstitüsü, mesleki ve teknik açık öğretim okulu, açık lise ve açık öğretim ortaokulu, 1 inci, 2 nci ve 6 ncı akşam sanat okulları, halk eğitim merkezleri, kız teknik öğretim olgunlaşma enstitüleri, bilim sanat merkezleri ile benzeri kurumların eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfından bu Yönetmelikte düzenlenmeyen yönetici ve öğretmenlerin, (1)

norm kadroları Maliye Bakanlığı ve Devlet Personel Başkanlığının uygun görüşleri de alınarak Bakanlıkça belirlenir. Bu kurumların norm kadro sayılarının değişikliğinde de aynı yöntem izlenir ve branş değişikliğine bağlı düzenleme Bakanlıkça yapılır.

Ancak, (1) numaralı alt bent çerçevesinde belirlenen norm kadrolarda bulunan öğretmenler projenin sona ermesi durumunda, öncelikle görevli oldukları okul veya kurumda branşlarındaki açık bulunan öğretmen norm kadroları ile ilişkilendirilirler. Branşlarında açık norm kadro bulunmaması halinde ise görevli oldukları okul ve kurumlarda norm kadro fazlası konumunda bırakılırlar.

–––––––––––––––––

(1) 25/3/2013 tarihli ve 2013/4530 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Yönetmeliğin 5 inci maddesiyle, bu bentte yer alan "açık ilköğretim okulu" ibaresi "açık öğretim ortaokulu" şeklinde değiştirilmiştir.


3653

            

             Norm kadro belirlemeye yetkili birimler ve kullanılacak çizelgeler

             Madde 16 – Kapsama dahil okul ve kurumların yönetici ve öğretmen norm kadroları il milli eğitim müdürlüklerince belirlenir.

             Norm kadroların belirlenmesinde, ekli "Norm Kadro Tespit Çizelgesi" kullanılır. Ancak, bu çizelgede yer alan bilgileri içermek kaydıyla, Bakanlıkça düzerlenecek optik okuyuculu çizelgeler de kullanılabilir.

             Norm kadroların onaylanması

             Madde 17 – Her bir okul ve kurumda bulunması gereken yönetici ve branşlara göre öğretmen sayısının belirlenmesine esas olmak üzere il milli eğitim müdürlüklerince düzenlenen Norm Kadro Tespit Çizelgeleri valiliklerce Bakanlığa gönderilir. Yapılacak inceleme sonrasında her bir okul ve kurumun yönetici ve branşlar itibariyle öğretmen norm kadro sayıları Bakanlıkça

onaylanmasıyla birlikte yürürlüğe girer.

             Bakanlıkça onaylanan norm kadro çizelgeleri, onaylanmasını takip eden 15 gün içinde il milli eğitim müdürlükleri ve saymanlıklara gönderilir.

             Tahakkuk memurları ile saymanlar; yönetici ve öğretmenlerin her türlü mali haklarının ödenmesinde okul ve kurumların yönetici ve branşlar itibariyle belirlenen öğretmen normkadro sayısı çerçevesinde işlem yapmaktan sorumludur.

             Okul ve kurumların norm kadro sayılarının değişmesi

             Madde 18 – (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.)

Okul ve kurumların norm kadro sayılarının bu Yönetmelikte yer alan norm kadro kriterleri çerçevesinde değişmesi halinde bu değişikliğe konu olan okul ve kurumların norm kadro sayıları Haziran-Eylül aylarında 16 ve 17 nci maddeler doğrultusunda yeniden belirlenir. Yeni okul ve kurum veya yeni derslik açılması halinde, bu okul ve kurumların norm kadroları Haziran-Eylül ayları beklenmeksizin belirlenir. Bakanlık gerek gördüğü zamanlarda bu aylar dışında da okul ve kurumların norm kadro sayılarını yeniden belirleyebilir.

Ancak, bu Yönetmelikte belirtilen kriterler çerçevesinde herhangi bir şekilde okul ve kurumların mevcut yönetici ve öğretmen norm kadro sayılarının azalması halinde norm fazlası yönetici ve öğretmenlerin belirlenmesi işlemleri, ilgili atama ve yer değiştirme yönetmeliğine göre yapılır.

            

                                                              ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

                                                                 Çeşitli Hükümler

             Norm kadro sayısının değiştirilemeyeceği

             Madde 19 – Okul ve kurumların bu Yönetmelik uyarınca belirlenmiş olan norm kadro sayıları,18 inci maddede belirtilen nedenler dışında değiştirilemez.

             Bilgi verme

             Madde 20 – Okul ve kurumların norm kadro sayıları ve değişiklikleri onaylanmasını takiben bir ay içinde Bakanlıkça,iller itibariyle Maliye Bakanlığı ve Devlet Personel Başkanlığına bildirilir.


3654

 

             Boş kadro tahsisi ve kullanımı

             Madde 21 – Bakanlığa tahsis edilmiş bulunan serbest öğretmen kadro sayısının bu Yönetmelik hükümleri uyarınca ülke genelinde belirlenen yönetici ve öğretmen norm kadro sayısından fazla olması halinde fazla durumdaki boş kadrolar Ankara İl Milli Eğitim Müdürlüğüne aktarılır.

             Bu kadrolar;

             a) 15 inci maddenin (g) bendinde belirtilen okul ve kurumların kadro ihtiyacının karşılanmasında,(1)

             b) 18 inci madde uyarınca norm kadro sayısının değişmesi halinde ihtiyaç duyulacak kadroların karşılanmasında,

             c) (Değişik: 5/11/2003-2003/6445 K.) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 77, 78 ve 108 inci maddelerine  göre  bir  yıldan  fazla  aylıksız  izine  ayrılma  isteğinde  bulunanlar (Muvazzaf askerlik için ayrılanlar hariç) ile 3797 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilât ve Görevleri Hakkında Kanunun değişik 61 inci maddesi çerçevesinde aylıksız izne ayrılma isteğinde bulunan yönetici ve öğretmenlere aylıksız izin verilmeden önce atanmalarında,

             d) (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.) 5/6/2003 tarihli ve 2003/5753 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde yurt dışında görevlendirilecek öğretmenlerin görevlendirilmeden önce atanmalarında,

             e) (Değişik: 17/1/2011-2011/1331 K.) Çeşitli kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde yer alan hükümler uyarınca diğer kamu kurum ve kuruluşlarında geçici olarak görevlendirilenler ile yöneticilik görevi verilenler hariç olmak üzere Bakanlık merkez ve taşra teşkilatında görevlendirilen öğretmenlerin, görevlendirilmelerinden önce atanmalarında,

             f) (Ek: 5/11/2003-2003/6445 K.) Kazanılmış hak aylıkları 1-4’üncü derecelerde olan öğretmenlerden 27/7/1973 tarihli ve 7/6913 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Devlet Memurlarının Tedavi Yardımı ve Cenaze Giderleri Yönetmeliği ile 30/12/1980 tarihli ve 8/2175 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Memurların Hastalık Raporlarını Verecek Hekim ve Resmi Sağlık Kurulları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen sağlık kurulu raporlarında, sağlık durumlarının öğretmenlik yapmalarına uygun olmadığı belirtilenlerin atanmalarında,

             g) (Ek: 5/11/2003-2003/6445 K.) Her ilin öğretmen norm kadro sayısının % 5’ini geçmemek üzere öğretmenlerin kanuni izin, geçici görev, disiplin cezası uygulaması veya görevden uzaklaştırma nedenleriyle görevlerinden geçici olarak ayrılmaları durumunda oluşacak öğretmen ihtiyacının karşılanmasında ve şehit eşi öğretmenler ile ilgili mevzuatı uyarınca zorunlu yer  değiştirmeye tâbi  tutulan  kamu personelinin öğretmen eşlerinin  atanmalarında,

             kullanılmak üzere Bakanlık onayı ile il ve ilçe milli eğitim müdürlükleri  veya okul ve kurum bazında olmak üzere aktarılır.(1)

____________________

(1) 5/11/2003 tarihli ve 2003/6445 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Yönetmeliğin 8 inci maddesiyle ikinci fıkranın (a) bendinde geçen “(f)“ ibaresi, “(g)“ olarak; ikinci fıkrada geçen “kullanılmak üzere Bakanlık onayı ile il milli eğitim müdürlüklerine, a ve b bentleri bakımından ise okul ve kurum bazında olmak üzere aktarılır.”  ifadesi ise, “kullanılmak üzere Bakanlık onayı ile il ve ilçe milli eğitim müdürlükleri  veya okul ve kurum bazında olmak üzere aktarılır.” şeklinde değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.


3654-1

 

             Yukarıda belirtilen hallerin ortadan kalkmasına bağlı olarak boşalan kadrolar ile okul ve kurumların norm kadro sayılarının bu Yönetmelikte yer alan norm kadro kriterlerine bağlı olarak değişmesi durumunda ortaya çıkacak boş kadrolar Ankara İl Milli Eğitim Müdürlüğüne aktarılır.

             Kadro hareketleri

             Madde 22 – Bu Yönetmelik uyarınca belirlenen normların gerektirdiği kadrolar ile kadro hareketleri okul ve kurumlar itibariyle,genel hükümlere göre yapılır.

             Geçici görevlendirme

             Madde 23 – Öğretmenler,aylık karşılığı ders ve zorunlu ek ders saatlerini kendi okul ve kurumlarında dolduramamaları halinde eğitim ve öğretim alanında ihtiyaç bulunan okul ve kurumlarda geçici olarak görevlendirilebilir.

             Yürürlükten kaldırılan hükümler

             Madde 24 – 10/9/1998 tarihli ve 98/11668 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları Yöneticilerinin Atama ve Yer Değiştirmelerine İlişkin Yönetmeliğin 34,35,36 ve Geçici 3 üncü maddeleri yürürlükten kaldırılmıştır.Ancak bu maddeler uyarınca yapılan işlemler ve bu işlemlere bağlı sonuçlar geçerli sayılır.

             Geçici Madde 1 – Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç 6 ay içerisinde okul ve kurumların norm kadroları belirlenir ve onaylanarak yürürlüğe konulur.

             Okul ve kurumlarda görevli mevcut personel,öğretmenler branşları itibarıyla olmak üzere belirlenen norm kadrolarla ilişkilendirilir.

             Bu işlemi takiben;

             a) (Mülga : 5/11/2003-2003/6445 K.)

             b) Okul ve kurumların yönetici sayısının norm kadro sayısından fazla olması halinde, fazlalığın giderilmesinde ilgili atama ve yer değiştirme yönetmeliği hükümleri uygulanır.

             Fazla kadroların boşalması halinde,bu kadrolar atamalarda kullanılmaz ve bu şekilde boşalan kadrolar Ankara İl Milli Eğitim Müdürlüğüne aktarılır.

             Geçici Madde 2 – Gerekli şartlar oluşuncaya kadar,

             A) Birleştirilmiş sınıf uygulaması yapılan,

             1)  Bir derslikli ilkokullarda öğrenci sayısı;

                  a) 10-40 olanlara 1,

                  b) 41 ve daha fazla olanlara 2,

             2)  İki ve daha fazla derslikli ilkokullarda öğrenci sayısı;

                  a) 10-30 olanlara 1,

                  b) 31-60 olanlara 2,

                  c) 61-80 olanlara 3,

                  d) 81 ve daha fazla olanlara 4,

             sınıf öğretmeni norm kadrosu verilir.

             B) Öğrenci sayısının 149 ve daha az olması nedeniyle bağımsız müdür norm kadrosu verilemeyen 1-4 sınıflı ilkokulların müdür yetkili öğretmenleri, o okulun öğretmenler için belirlenen norm kadrosu içinde değerlendirilir. (1)

––––––––––––––

(1) 25/3/2013 tarihli ve 2013/4530 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Yönetmeliğin 6 ncı maddesiyle, bu maddede yer alan "ilköğretim okullarında" ibareleri "ilkokullarda", "1-5 sınıflı ilköğretim okullarının" ibaresi "1-4 sınıflı ilkokulların" şeklinde değiştirilmiştir.


3654-2

 

             C) (Mülga : 5/11/2003-2003/6445 K.)

             Geçici Madde 3 – (Mülga : 5/11/2003-2003/6445 K.)

             Geçici Madde 4 – Bu Yönetmelikle öngörülen norm kadroların onaylanıp yürürlüğe konulmasına kadar mevcut mevzuat hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.

             Geçici Madde 5 – Bakanlığın Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfına dahil kadrolarına atanmak isteyenlere,6/12/1985 tarihli ve 85/10260 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan "İlk Defa Devlet Kamu Hizmeti ve Görevlerine Devlet Memuru Olarak Atanacaklar İçin Mecburi Yeterlik ve Yarışma Sınavları Genel Yönetmeliği" hükümleri uyarınca uygulanacak yazılı sınavlarda,aynı Yönetmeliğe 2/2/1999 tarihli ve 99/12377 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Yönetmelik ile eklenen Ek 1 inci maddesi hükmü 1999 yılı için uygulanmaz.

             Yürürlük

             Madde 25 – Maliye Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı ve Devlet Personel Başkanlığı'nca birlikte hazırlanan ve Sayıştay'ın görüşü de alınan bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

             Yürütme

             Madde 26 – Bu Yönetmelik hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

 

 

 

 

 

 16/7/1999 TARİHLİ VE 1999/13184 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARIYLA

YÜRÜRLÜĞE KONAN YÖNETMELİĞE İŞLENEMEYEN HÜKÜMLER

 

 

 

             1) 5/11/2003 tarihli ve 2003/6445 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının hükmüdür. 

             Geçici Madde 1- Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte halen koordinatör okullarda norm kadro fazlası konumda bulunan öğretmenler eski görev yerlerine norm kadro fazlası öğretmen olarak atanırlar.

             Bu fazlalığın giderilmesine kadar, öğretmen fazlalığının bulunduğu branşta o okul ve kurumlara 21 inci madde gereğince yapılan atamalar hariç, hiç bir şekilde atama yapılmaz ve ders dağılımları, mevcut norm kadrolarla ilişkilendirilen öğretmenler ile norm kadro fazlası öğretmenler arasında ders bütünlüğü de dikkate alınarak eşit şekilde dağıtılır.

             Geçici Madde-2 Okul ve kurumların yönetici ve öğretmen norm kadrolarının bu Yönetmelikle yapılan düzenlemeler çerçevesinde yeniden belirlenmesine ilişkin işlemler, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 3 ay içinde sonuçlandırılır.


3655

 

 

 

 

 

 

 

 


3656

B- YÖNETİCİ NORM KADROSU TESPİTİ İLE İLGİLİ BÖLÜM

1-Müdür                  2-Müdür Başyardımcısı     3-Müdür Yardımcısı

 

C- ÖĞRETMEN NORM KADROSU İLE İLGİLİ BÖLÜM

Sıra

No

Branş Kodu

Branş Adı

Haftalık

Ders Saati

Sayısı

Norm

Kadro

Sayıs(*)

Açıklama

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

          (*) Bu bölüm il milli eğitim müdürlüğünce doldurulur.

                 Okul/Kurum Müdürü                                                                             İl Milli Eğitim Müdürü

          Adı -Soyadı                                                                                       Adı-Soyadı

             İmza                                                                                                              İmza

 

NOT: İki nüsha olarak düzenlenecek bu çizelgenin bir nüshası Bakanlığa gönderilecektir.

 

 


3657

 

 

NORM KADRO TESPİTİNE İLİŞKİN EK ÇİZELGE

 

YERLEŞİM MERKEZİ/EĞİTİM BÖLGESİ:………………………………………………….

TOPLAMA DAHİL EDİLEN OKUL/KURUM KODLARI:…………………………………..

………………………………………………………………………………………………………

Sıra

No

Branş Kodu

Branş Adı

Okul

Sayısı

Haftalık

Ders Saati

Sayısı

Norm

Kadro

Sayısı

Açıklama

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                                                                       İl Milli Eğitim Müdürü

                                                                                       Adı-Soyadı

                                                                                     İmza

 

 

NOT: İki nüsha olarak düzenlenecek bu çizelgenin bir nüshası Bakanlığa gönderilecektir.


3658

 

    16/7/1999 TARİH VE 99/13184 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI İLE

 YÜRÜRLÜĞE KONULAN YÖNETMELİĞE EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN

YÖNETMELİKLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTEREN ÇİZELGE

Ek ve Değişiklik Getiren Yönetmeliği Yürürlüğe Koyan Kararnamenin

 

 

Tarihi

 

 

Numarası

 

 

Değişen Maddeler

 

Yürürlüğe

Giriş Tarihi

5/11/2003

17/1/2011

25/3/2013

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2003/6445

2011/1331

2013/4530

-

8,10,11,13,15,18,21

7, 8, 10, 11, 15, Geçici Madde 2

30/11/2003

22/2/2011

 

26/4/2013