Yazdır 

GEMİ TANKLARININ KALİBRASYONUNA DAİR YÖNETMELİK

(71/349/AT)

 

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak ve Tanımlar

 

 

Amaç

Madde 1-Bu Yönetmeliğin amacı; gemi tanklarının  bu yönetmelikte belirlenen hata sınırları içerisinde doğru kalibre edilmelerini  temin etmek üzere,  muayene ve deney ile ilgili usul ve esasları belirlemektir.

 

Kapsam

Madde 2-Bu yönetmelik gemi tanklarının kalibrasyonu, metrolojik ve teknik özellikleri ile periyodik muayeneleri  kapsar.

 

Hukuki Dayanak

Madde 3- Bu Yönetmelik,

4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun uyarınca hazırlanmıştır.

 
Tanımlar   

Madde 4- Bu yönetmelikte geçen;

Bakanlık : Sanayi ve Ticaret Bakanlığını,

Müsteşarlık : Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığını,

Komisyon : Avrupa Birliği Komisyonunu,

AT Kalibrasyonları : Bu yönetmeliğe uygun olarak yapılan kalibrasyonları,

Kalibrasyon Sertifikası : Gemi tanklarında yapılacak kalibrasyon işlemlerinin sonuçlarının bu Yönetmelik eklerine uygun olarak  yapılıp kayıt altına alındığı  belgeyi,

Kalibrasyon Cihazı : Bu yönetmelik ile;  Ölçü ve Ölçü Aletlerinin Metrolojik Kontrolleri İçin Genel Esaslara Dair Yönetmelik (71/316/AT)’ e uygun şekilde,  gemi tanklarının ölçümünün doğruluğunu kontrol eden aleti ,

Aleç : Tank kapağındaki  muayene deliğinden yük yüzeyine olan uzaklığı,

İskandil Tabloları  : Belirli aleç yüksekliklerindeki gemi tankının hacmini gösteren tabloyu,

ifade eder.

 

İKİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler, Yürürlük ve Yürütme

 

Genel Hükümler

Madde 5- Gemi tanklarında yapılacak kalibrasyon işlemlerinin sonuçları bu yönetmeliğin eklerine uygun bir şekilde AT kalibrasyon sertifikasına kaydedilir. Bakanlık Avrupa Birliğine üye  bir ülkede verilmiş  olan AT Kalibrasyon Sertifikasını, ülkemizde verilmiş bir AT Kalibrasyon  Sertifikasına eşdeğer tutar.

 

Madde 6- Bu yönetmeliğe uygun bir şekilde kalibre edilmiş tanklardaki sıvıların ölçümü, özel olarak bu amaca uygun hale getirilmiş ölçme aletleriyle yapılır. Bu aletlerin,  ilgili Yönetmelik hükümlerine uygun olması gerekir. 

  

Madde 7-Bakanlık, bu yönetmelikte yapacağı değişiklikler ile yayımlandıktan sonra bu yönetmelik metnini Müsteşarlık aracılığı ile komisyona bildirir.

 

Madde 8- Bu yönetmelik; Avrupa Birliğinin 12 Ekim 1971 tarih ve 71/349/EEC sayılı “üye ülkelerde gemi tanklarının kalibrasyonu ile ilgili yasaların uyumlu hale getirilmesine ilişkin direktif” ine uygun olarak hazırlanmıştır.

 

Yürürlük 

Madde 9- Bu yönetmelik 01.06.2003 tarihinde yürürlüğe girer.

 

Yürütme

Madde 10- Bu yönetmelik hükümlerini Sanayi ve Ticaret Bakanı yürütür.

 

 

EK  I

 

GEMİ TANKLARINDA YAPILACAK KALİBRASYONA İLİŞKİN GENEL ŞARTLAR

 

 

1)       Tankların kapasitesi  aşağıdaki  yollardan biriyle belirlenir:

 

-          Hacmi, özel olarak ölçüm amacı için kalibre edilmiş ölçekler ve ölçüm aletleri ile tespit edilen su ya da  başka uygun bir sıvının tanka aktarımı yoluyla,

 

-          Mümkünse hacmi belirli sıvılar kullanılarak yapılan teyid ölçümleriyle desteklenmek suretiyle, tankın boyutlarına dayanarak hesaplama yapmak yoluyla,

 

2) Kalibrasyon işlemleri, düzenleme sırasında belgelere kaydedilir. Kalibrasyon işlemleri, belgelere kaydedilmiş olan işlem hatalarının aşağıdaki değerleri geçmemesini sağlayacak şekilde ve bunu sağlayabilecek hassasiyetteki aletlerle ölçme değerini etkilemeyecek sıcaklık şartlarında  gerçekleştirilir:

 

(a)     Genel kural olarak: belirtilen kapasitenin ± 3/1000’i

(b)     İstisnai olarak, aktarım yolu ile kalibre edilemeyecek karmaşıklıkta bir şekle sahip tankların  kullanılması halinde: belirtilen kapasitenin ± 5/1000’dir.

 

3) Kalibrasyon işlemlerinin sonuçları bir kalibrasyon sertifikasına kaydedilir ve bu sertifikanın yanı sıra, tank içindeki sıvının santimetre  ya da desimetre cinsinden yüksekliği belli bir noktadayken, aynı sıvının litre, desimetreküp ya da metreküp cinsinden hacmini gösteren şemalar ve tablolar hazırlanır.

 

Santimetre ya da desimetre tablolarında milimetre cinsinden değerler de bulunabilir.

 

Bu  belgeler bu yönetmeliğin Ek II, Ek III  ve Ek IV’üne  eklerine uygun bir şekilde hazırlanır.

 

4) Tankların üzerine iskandil deliğine yakın olacak şekilde, üzerlerinde

 

- Tank numarası,

- Tank yüksekliği H,

- Tank kalibrasyon sertifika numarası,

 

bilgilerinin işlendiği kalibrasyon levhaları iliştirilir. Kalibrasyon levhaları, gereken sağlamlıkta bir malzemeden yapılır ve levhaların damga bozulmadan çıkartılmasını engelleyecek şekilde kurşundan oluşan AT işareti vurulur.

 

                AT  mührünün yapısı ve biçimi,  71/316/AT sayılı “Ölçü ve Ölçü Aletlerinin Metrolojik Kontrolleri İçin Genel Esaslara Dair Yönetmelik” te belirtilen  hükümlere uygun olmalıdır.

 

               

5) Kalibrasyon sertifikası, tankın ve bağlantı borularının yapısı ve yerleştiriliş biçimi, geminin normal çalışma koşulları altında, tankın dolu olarak kabul edildiği düzeyin altında, tank ve bağlantı borularının ölçülen sıvının içinde ya da üzerinde hava kabarcıkları oluşmadan, kolaylıkla ve tamamen boşaltılabilmesini ya da doldurulabilmesini sağlayacak biçimde olmadığı sürece Kalibrasyon Sertifikası düzenlenemez.

 

İstisnalar uygulandığı takdirde ya da doğru ölçme yapılmasını sağlayacak ve yönetmelikte yer almayan bir önlem alınmasının  zorunlu olduğu durumda, bunlar kalibrasyon sertifikasında belirtilmelidir.

 

6) Tank içerisindeki sıvının yükseklik ölçümünün yapıldığı dikey hat, genel kural olarak, ölçümler normal çalışma şartları altında yapıldığında, tank içindeki sıvının rahatça ulaşabildiği her alan için tankın yatay olarak ağırlık merkezinden geçmelidir. Tankın yapım özellikleri  nedeniyle bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde, kalibrasyon sertifikasında tanktaki sıvı düzeyinin yalnızca geminin trimsiz ve meyilsiz durumda  ölçülebileceği belirtilir.

               

Bir yardımcı aletin ekseni  sayesinde, ölçümün dikey olarak yapıldığı belirlenebilir.

 

Bu alet, ölçümün doğru konumda yapılmasını sağlamalıdır; bu aletin yanlış konumlandırılmasından kaynaklanan bir ölçme hatası meydana gelmemelidir. Aletin üst kenarından geçen yatay düzlem referans başlangıç noktası olarak kabul edilir. Bu noktanın altında dikey olarak konumlandırılacak yatay ve sabit bir levhayla, aletin üst kenarından geçen yatay düzlem arasındaki “toplam referans yüksekliği H” olarak adlandırılır ve her tablonun üst bölümünde belirtilir.

               

Referans başlangıç noktasının tanka göre konumunun ve toplam referans yüksekliği (H) konumunun hemen hemen hiç değişmemesini sağlamak için her türlü önlem alınır.

 

AT  işareti  referans başlangıç noktası üzerine basılır.

 

7)       a) Tablolarda belirtilen hacimlerin belirlenmesindeki hassasiyet düzeyi  ve

 

       b) Tanklardaki sıvı yüzeyi seviyesini belirlenmesindeki hassasiyet düzeyi,

 

dikkate alınmak suretiyle, Kalibrasyon Sertifikasında tankların içindeki sıvının hacminin belirlenmesindeki görece hassasiyet düzeyi belirtilir.

 

Bu ek madde 2(a) da belirtilen durumda, ölçümde yapılacak hata tabloda belirtilmiş olan hacmin ± 5/1000’ini ve madde 2(b) de belirtilen durumdaysa tabloda belirtilmiş olan hacmin ± 8/1000’ini geçemez.

 

Ölçülebilir asgari  yükseklik500 mm’den daha az olmayacak şekilde ayarlanır.

 

8)       Tankta kullanılacak damgaların, Kalibrasyon Sertifikalarının  ve kalibrasyon tablolarının geçerliliği

 

-          On iki yıl sonra ya da 

-          Damgaların, kalibrasyon sertifikalarının ve kalibrasyon tablolarının geçerliliği, tankın

ölçme özelliklerinin değişecek şekilde deforme olması, onarım görmesi ya da yeniden inşa edilmesi gibi durumlarda derhal sona erer.

 

Bu on iki yıllık geçerlilik süresinin, son ayı ve yılı her tablonun ve sertifikanın en üstünde yer alır.

Sertifikalar ve tablolar, yalnızca yeni kalibrasyonlar yapıldığında yenilenir.

 

 

 

EK  II

 

 

KALİBRASYONA İLİŞKİN KAYITLAR

 

                Bakanlık  tarafından verilen kalibrasyon kaydı şu belgelerden oluşur :

 

1)  Aşağıdaki bilgileri içeren bir adet kalibrasyon sertifikası

a)       Sertifikayı veren yetkili makamın adı ve adresi,

b)       Operatörün adı ve konumu,

c)       Sertifikanın seri numarası (bu numara diğer tüm belgelerde ve kalibrasyon levhaları üzerinde de bulunur),

d)       Veriliş tarihi ve sertifikayı düzenleyen memurun iş adresi,

e)       Sertifikanın geçerliliğinin bitiş tarihi,

f)        Geminin künyesi (adı, kayıt numarası, sahibinin adı ve adresi ile inşa tarihi),

g)       Ekteki belgelerin listesi ve özellikleri,

h)       Aynı tabloların kullanılabileceği tank grupları,

i)        Boşaltım karterleri ya da ısıtıcılara sahip tankların sayısı,

j)        Toplam kapasite,

k)      Tablolarda belirtilen sonuçlardaki  hassasiyet düzeyi,

l)        Tanklardaki sıvıların hacimlerinin belirlenmesinde kullanılan kalibrasyon kaydının doğruluğu,

m)     Ölçülebilir asgari yükseklik.

 

2) Gemide bulunan tankların konumlarını ve her bir tank için toplam referans yüksekliği H’yi, ölçme konumunu ve tankın ön perdesine bölmesine ve boyuna bölme perdesine veya düzlemine bağlı olarak ölçümünün konumunu gösteren bir adet şema.

 

3) Tankların en  kesitini ve sintinenin yarıçapını, sehimi, trank yüksekliğini ve yardımcı cihazın yerleştirmesinde kullanılan yöntemi gösteren bir adet  şema.

 

4) Sadece tanklarında ısıtıcı ya da dreyn kuyuları bulunan bir gemi için, bu ısıtıcılar ya da kuyuların kapladığı hacmi ve emiş valfinden emiş valfine kuyularda  bulunabilecek olan sıvı hacmini gösteren bir adet  şema.

 

5) Benzer herbir tank veya tank grupları için en son geçerlilik tarihi ile bir toplam H referans yükseklik göstergesini ihtiva eden santimetre veya desimetre hacim tablosu ile sağlanabildiği durumlarda milimetre ara değer tablosu

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

EK  III

KALİBRASYON SERTİFİKASI ÖRNEĞİ

 

 

                Bakanlık  

 

                    Ülke                                                                        Son Geçerlilik Tarihi

 

 

 


                                   KALİBRASYON SERTİFİKASI NO

                                                                                                                      

                                                                                                                    [1]

 

 


(Kalibrasyon  memurunun adı, soyadı ve ilgili kurumdaki konumu)

 

 

.........................................’ın isteği üzerine, ....................... tarihinde yapılmış .................................’a ait olan ..........................’ın ............................ kayıt numarası ile kayıtlı tankları üzerinde ............................. tarihinde kalibrasyon işlemi yapmış olduğunu onaylar.

 

1 Numaralı şemada tankların izafi konumları, numaralandırılmaları, ölçümlerin konumu ve her bir tank için kılavuzun üst kenarının (AT mührünü taşıyan) tankın tabanında temas levhasının üst yüzeyi üzerinde oluşturduğu referans başlangıç noktasının toplam referans yüksekliği H verilmektedir.

2 Numaralı şema, tankların dikey olarak uzunluklarının dikey kesitidir.

3  Numaralı şema, tanklardaki boşaltım karterlerinin ve ısıtıcıların düzenini ve hacmini göstermektedir.

                Ekteki santimetre tablolarını kullanarak, sıvı yükseklikleri 1 numaralı şemada verilmiş olan ölçüm uzunluklarının dikey yüzeylerinde belirlenmelidir.

                Aynı tablolar şu tanklar için de kullanılabilir: ...............................

                Gemi yatay durumda iken ve tanklardaki sıvı düzeyleri doğru olarak geçerli ölçme araçlarıyla ölçüldüğünde, tankların kalibrasyonunda yapılabilecek maksimum hata:

                .................... numaralı tanklar için belirtilmiş olan kapasitenin ± 3/1000’idir. (± 3 %o) ve

                ................... numaralı tanklar için belirtilmiş olan kapasitenin ± 5/1000’idir. (± 5 %o) dir ve

 

tankların kullanılarak, içindeki sıvıların hacimlerinin ölçümünde yapılabilecek maksimum hata:

 

                .................... numaralı tanklar için belirtilmiş olan kapasitenin ± 5/1000’idir. (± 5 %o)

                .................... numaralı tanklar için belirtilmiş olan kapasitenin ± 8/1000’idir. (± 8 %o) dir.

 

                Toplam kapasite: .........................

                En az ölçülebilir yükseklik = 500 mm

 

 

Bu sertifika .................. tarihinde ... nüsha  düzenlenmiştir.

                                                                                                                          

                                                                                                                                     (Operatörün mührü ve imzası)                                     

EK  IV

KALİBRASYON  TABLOSU ÖRNEĞİ

 

Bitiş Tarihi

Bakanlık.                                                                                                            

 

Operatörün Konumu                                                                                           

 

 

EK  BELGENİN KALİBRASYON NUMARASI                                                                          

 

 

                                                                                                                                                                 1)

 

 

Tank No                               

 

 

 

 

Diyagram numaralarındaki görülen başlıca ölçümler yukarıda cm cinsinden tank içerisindeki sıvının kübik metre olarak hacmini veren tablo                                                                                      

 

 

 

 

Toplam Kapasite                                                Toplam Referans Yüksekliği H                        

 

 

 

 

 

 

m

cm

     Sıvı

m

cm

    Sıvı

m

cm

    Sıvı

m

cm

    Sıvı

0

00

 

0

50

 

1

00

 

1

50

 

 

01

 

 

51

 

 

01

 

 

51

 

 

02

 

 

52

 

 

02

 

 

52

 

 

03

 

 

53

 

 

03

 

 

53

 

 

04

 

 

54

 

 

04

 

 

54

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

05

 

 

55

 

 

05

 

 

55

 

 

06

 

 

56

 

 

 

 

 

 

 

 

07

 

 

57

 

 

 

 

 

 

 

 

08

 

 

58

 

 

 

 

 

 

 

 

09

 

 

59

 

 

 

 

 

 

 

(Hacim kolonları tablosu )

 

 

 

1)Tipi ve ismi

Yükseklik

Santimetreye düşen hacim

    m

   dm

     0

     1

     2

     3

     4

     5

     6

     7

     8

     9

 

     0

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     5

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                                                                                              (Çift Giriş okuma tablosu)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 



[1] Geminin türü (örneğin mavna, gemi, salapurya) ve geminin adı.