10559
VETERİNER HİZMETLERİ, BİTKİ SAĞLIĞI, GIDA VE YEM KANUNU
Kanun
Numarası : 5996
Kabul
Tarihi : 11/6/2010
Yayımlandığı
R.Gazete : Tarih: 13/6/2010 Sayı : 27610
Yayımlandığı
Düstur : Tertip : 5 Cilt : 49 Sayfa:
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam
ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı, gıda ve yem
güvenilirliğini, halk sağlığı, bitki ve hayvan sağlığı ile hayvan ıslahı ve
refahını, tüketici menfaatleri ile çevrenin korunması da dikkate alınarak
korumak ve sağlamaktır.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Kanun, gıda, gıda ile temas eden
madde ve malzeme ile yemlerin üretim, işleme ve dağıtımının tüm aşamalarını,
bitki koruma ürünü ve veteriner tıbbî ürün kalıntıları ile diğer kalıntılar ve
bulaşanların kontrollerini, salgın veya bulaşıcı hayvan hastalıkları, bitki ve
bitkisel ürünlerdeki zararlı organizmalar ile mücadeleyi, çiftlik ve deney
hayvanları ile ev ve süs hayvanlarının refahını, zootekni konularını, veteriner
sağlık ve bitki koruma ürünlerini, veteriner ve bitki sağlığı hizmetlerini,
canlı hayvan ve ürünlerin ülkeye giriş ve çıkış işlemlerini ve bu konulara
ilişkin resmî kontrolleri ve yaptırımları kapsar.
(2) Kişisel tüketim amaçlı
birincil üretim ile kişisel tüketim amacıyla hazırlanan gıdalar bu Kanunun
kapsamı dışındadır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Kanunun uygulanmasında;
1) Ahşap ambalaj malzemesi:
Ambalaj destek malzemesi dâhil bir malın korunması ya da taşınmasında
kullanılan, kâğıt ürünleri hariç ahşap veya ahşap ürünlerini,
2) Alıkoyma: Canlı hayvan ve
ürünler ile ilgili bir karar verilinceye kadar, kontrol görevlisinin vereceği
talimatlar doğrultusunda ürünlerin işletmecisi tarafından depolanması ve sahibi
tarafından hayvanların muhafazası dâhil, hareketinin veya bunlara
dokunulmasının kısıtlanması veya engellenmesini,
3) Bakanlık: Tarım ve
Köyişleri Bakanlığını,
Sayfa
10560
4) Balıkçılık ürünleri: Canlı
çift kabuklu yumuşakçalar, canlı denizkestaneleri, canlı gömlekliler ve canlı
deniz karından bacaklıları ve bütün deniz memelileri, sürüngenler ve kurbağalar
dışında kalan, doğadan veya yetiştiricilik yoluyla elde edilen, bütün deniz ve
tatlı su hayvanlarının yenilebilir tüm biçimlerini, kısımlarını ve ürünlerini,
5) Birincil üretim: Kesimine
kadar çiftlik hayvanlarının üretilmesi, sağımı, bitkisel ürünlerin hasadı da
dâhil olmak üzere birincil ürünlerin üretilmesi, yetiştirilmesi, avlanma,
balıkçılık ve yabanî ürünlerin toplanmasını,
6) Birincil ürünler:
Topraktan ve hayvan yetiştiriciliğinden elde edilen ürünler ile avlanma ve
balıkçılık yoluyla elde edilen ürünler dâhil birincil üretim ürünlerini,
7) Bitki: Canlı bitkiler ile
bunların derin dondurulmamış meyve ve sebzeleri, yumrular, soğansılar, soğanlar
ve rizomlar, kesme çiçekler, yapraklı dallar, budama artığı yapraklar,
yapraklar, bitki doku kültürleri, canlı polen, göz, kalem ve çelik gibi
canlılığını koruyan belirli parçaları ile dikim amaçlı olan botanik
tohumlarını,
8) Bitki koruma ürünü:
Kullanıcıya farklı formlarda sunulan, bitki ve bitkisel ürünleri zararlı
organizmalara karşı koruyan veya bu organizmaların etkilerini önleyen, bitki
besleme amaçlı olanlar dışında bitki gelişimini etkileyen, koruyuculara ilişkin
özel bir düzenleme kapsamında bulunmayan ancak bitkisel ürünleri koruyucu
olarak kullanılan, bitki ve bitki kısımlarının istenmeyen gelişmelerini kontrol
eden veya önleyen, istenmeyen bitkileri yok eden, bir veya daha fazla aktif
maddeyi veya aktif madde, sinerji yaratan veya güvenilirliği artıran maddeler
gibi bileşenleri içeren preparatları,
9) Bitki pasaportu: Bitki
sağlığı ile ilgili bu Kanun ve diğer ilgili mevzuat ile belirlenen bitki
sağlığı standartlarının ve özel şartların karşılandığını gösteren, çeşitli
bitki ve bitkisel ürünler için standart hâle getirilmiş, Bakanlıkça belirlenen
usullere uygun olarak hazırlanan ve Bakanlık veya Bakanlıkça yetkilendirilenler
tarafından düzenlenen resmî etiketi veya belirli ürünler için Bakanlıkça kabul
edilen etiket dışındaki işareti,
10) Bitki sağlık sertifikası:
Bitki ve bitkisel ürünlerin bu Kanunda belirtilen bitki sağlığı şartlarına
uygun olduğunu gösteren belgeyi,
11) Bitkisel ürün: Bitkisel
orijinli, işlem görmemiş veya basit bir işlemden geçmiş, bitki tanımına
girmeyen ürünleri,
12) Bulaşan: Gıdaya kasten
ilave edilmeyen ancak, gıdanın birincil üretim aşaması dâhil üretimi, imalatı,
işlenmesi, hazırlanması, işleme tâbi tutulması, ambalajlanması, paketlenmesi,
nakliyesi veya muhafazası ya da çevresel bulaşma sonucu gıdada bulunan, hayvan
tüyü, böcek parçası gibi yabancı maddeler hariç olmak üzere her tür maddeyi,
13) Çıkış: Malların Türkiye
Gümrük Bölgesinden çıkışı ile ihracatı ve geçici ihracatı,
14) Çiftlik hayvanı: Et, süt,
yumurta da dâhil olmak üzere gıda, deri, kürk, yün, tüy veya diğer ürünlerin
temini için veya işgücü amacıyla insanlar tarafından yetiştirilen ve beslenen
hayvanları,
15) Damızlık: Irkına, tipine
ve verimine özgü özellikleri gösteren vasıflı ve belgeli hayvanları,
Sayfa
10561
16) Denetim: Yem, gıda,
hayvan refahı ve ıslahı, bitki ve hayvan sağlığı ile ilgili faaliyetlerin bu
Kanun hükümlerine uygunluğunun tespiti amacıyla Bakanlık tarafından yapılan
veya yaptırılan tüm işlemleri,
17) Doğrulama: İnceleme
yapılarak ve objektif bulgular dikkate alınarak belirlenen şartların karşılanıp
karşılanmadığının tespiti için yapılan kontrolü,
18) Don: At ve diğer
memelilerde vücudu örten kıllara hâkim olan veya bu kıllardan çoğunluğa yakın
kısmının müşterek olarak gösterdiği rengi,
19) Diğer maddeler: Bitki
sağlığı açısından zararlı organizma taşıma riski bulunan, bitki ve bitkisel
ürünler dışında kalan maddeleri,
20) Dikim: Bitkilerin
büyümesi, üremesi ve çoğaltımını teminen bir ortama yerleştirilmesi işlemini,
21) Dikim amaçlı bitki:
Dikili olan ve dikili olarak kalacak bitkiler veya şaşırtma işlemi yapılacak
bitkiler ile dikili olmayan fakat sonrasında dikilecek olan bitkileri,
22) Ev ve süs hayvanı:
Sahiplerinin ya da sahipleri adına sorumluluğunu almış kişilerin yanında
bulunan, üçüncü bir şahsa satışı ya da devredilmesi amaçlanmayan arılar,
kabuklu hayvanlar ve kümes hayvanları haricindeki omurgasızlar, amfibik
hayvanlar, köpek, kedi, gelincik, süs balıkları, sürüngen, kemirgen, evcil
tavşan ve tüm kuşları,
23) Faydalı organizma:
Biyolojik evresinin herhangi bir dönemini zararlı organizma üzerinde geçiren ve
bu organizmanın popülasyonunu sınırlayabilen parazitoit, parazit, predatör
ve patojenleri,
24) Gıda: Doğrudan insan
tüketimine sunulmayan canlı hayvanlar, yem, hasat edilmemiş bitkiler, tedavi
amaçlı kullanılan tıbbî ürünler, kozmetikler, tütün ve tütün mamulleri,
narkotik veya psikotropik maddeler ile kalıntı ve bulaşanlar hariç, insanlar
tarafından yenilen, içilen veya yenilmesi, içilmesi beklenen işlenmiş, kısmen
işlenmiş veya işlenmemiş her türlü madde veya ürün, içki, sakız ile gıdanın
üretimi, hazırlanması veya muameleye tâbi tutulması sırasında kullanılan su
veya herhangi bir maddeyi,
25) Gıda ile temas eden madde
ve malzeme: Gıda maddeleri ile temasta bulunan veya bulunmak üzere üretilen her
türlü madde ve malzemeyi,
26) Gıda işletmecisi: Kâr
amaçlı olsun veya olmasın kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek veya tüzel
kişiler tarafından gıdanın üretimi, işlenmesi ve dağıtımının herhangi bir
aşamasında kontrolü altında yürütülen faaliyetlerin, mevzuat hükümlerine
uygunluğundan sorumlu olan gerçek veya tüzel kişiyi,
27) Gıda kodeksi: Türk Gıda
Kodeksini,
28) Giriş: Malların Türkiye
Gümrük Bölgesine ve serbest bölgelere girişi, ithalatı ve transit rejimine tâbi
tutulmasını,
29) Gözetim: Herhangi bir
gıda veya yem işletmesinin, işletmecisinin veya bunların faaliyetlerinin
dikkatli bir şekilde gözlemlenmesini,
30) Gözetim bölgesi: Hastalık
çevresinde, koruma bölgesini de içine alacak biçimde, koruma bölgesi dışında
hastalığın yayılmasını önlemek için gerekli ön tedbirlerin uygulandığı ve
hastalığın etkileyebileceği tüm türlerin sağlık durumunun dikkatlice izlendiği
bölgeyi,
Sayfa
10562
31) Hayvan: Suda yaşayan
hayvanlar, sürüngenler ve amfibik hayvanlar dâhil omurgalı ve omurgasız
canlıları,
32) Hayvan sahibi:
Hayvanların mülkiyet hakkını üzerinde bulunduran gerçek veya tüzel kişiyi,
33) Hayvansal ürün: İnsan
tüketimine sunulan hayvansal gıda, hayvansal yan ürün ve üreme ürünleri dâhil
tüm hayvansal ürünleri,
34) Hayvansal yan ürün:
Yetiştiricilikte kullanılmayacak olan sperma, ovum, embriyo dâhil, insanlar
tarafından tüketimi amaçlanmayan hayvan kökenli ürünler veya hayvanların bütün
vücut veya parçaları ile artıklarını,
35) Hijyen: Tehlikenin kontrol
altına alınması ve gıda ve yemlerin kullanım amacı dikkate alınarak, insan ve
hayvan tüketimine uygunluğunun sağlanması için gerekli her türlü önlem ve
koşulu,
36) İstenmeyen etki: Bir
veteriner sağlık veya bitki koruma ürününün, etiket ve tanıtıcı bilgilerine
uygun olarak kullanımı sonucu, hayvanlarda, insanlarda, bitkilerde veya çevrede
görülen zararlı etkileri veya istenmeyen durumları,
37) İthalat: Malların,
serbest dolaşıma giriş rejimi, gümrük antrepo rejimi, dâhilde işleme rejimi,
gümrük kontrolü altında işleme rejimi ve geçici ithalat rejimi prosedürlerine
tâbi tutulmasını,
38) İzleme: Bu Kanun
kapsamındaki faaliyetlerin, bu Kanunla belirlenen esaslara uygunluk durumu
hakkında genel bir görüş edinmeye yönelik, planlanmış bir dizi gözlem ve ölçümlerin
yürütülmesini,
39) İzlenebilirlik: Üretim,
işleme ve dağıtımın tüm aşamaları boyunca bitkisel ürünlerin, gıda ve yemin,
gıdanın elde edildiği hayvanın veya bitkinin gıda ve yemde bulunması amaçlanan
veya beklenen bir maddenin izinin sürülebilmesi ve takip edilebilmesini,
40) Kalıntı: Bitki koruma
ürünü kullanımı sonucu, bitki, bitkisel ürünler ile yenilebilir hayvansal
ürünlerin içinde, üzerinde veya çevrede bulunan, metabolitler ile yıkımlanma
veya reaksiyon sonucunda oluşan ürünler dâhil bir ve birden fazla maddeyi veya
hayvansal ürünlere geçerek insan sağlığı üzerinde olumsuz etki yaratma ihtimali
bulunan farmakolojik etkili maddeler ve bunların metabolitleri veya diğer
maddelerini,
41) Karantina: Hastalık veya
zararlı organizmaların ülkeye girişini veya ülke içinde yayılmasını önlemek
amacıyla, hayvan, hayvansal ürün, bitki, bitkisel ürün ve diğer maddeler ile
bulaşma ihtimali bulunan madde ve malzemelerin kontrol altına alınmasını,
42) Kontrol görevlisi:
Bakanlık tarafından resmî kontrol yetkisi verilen kişiyi,
43) Kordon: Hayvan hastalığı
görülen alanın gözetim altında tutulması, giriş ve çıkışların kontrol altına
alınmasını,
44) Koruma bölgesi: Hayvan
hastalığının ve zararlı organizmanın yayılmasını önlemek amacıyla hastalık
görülen alanın çevresinde oluşturulan ve gerektiğinde insan hareketlerinin
kısıtlanması dâhil, canlı hayvan, bitki, hayvansal ve bitkisel ürünlerin
hareketlerinin kısıtlandığı bölgeyi,
Sayfa
10563
45) Korunmuş bölgeler: Bu
Kanun kapsamında yer alan, bir veya birden fazla bölgede yerleşik olan, bir
veya birden fazla zararlı organizmanın o bölge için endemik olmadığı, çevre
koşulları söz konusu zararlı organizmanın yerleşmesine uygun olmasına rağmen, o
bölgede yerleşmemesi için korunan veya bu bölgelerde
bulunmalarına rağmen eradikasyona tâbi tutulan ve bu
koşulların sağlandığı Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslara göre uygun sörvey
sonuçları ile kanıtlanarak tanınan, düzenli ve sistematik olarak izlenen, söz
konusu organizmanın o bölgede ortaya çıkması durumunda bildirimi zorunlu olan
ve özel önlem alınan bölgeleri,
46) Numune alma: Ürünün,
ortamdan alınanlar da dâhil üretim, işleme ve dağıtım aşamalarına ve hayvan ve
bitki sağlığına ilişkin her tür maddenin mevzuata uygunluğunun doğrulanması
amacıyla alınmasını,
47) Onay: Bu Kanun kapsamında
onayı zorunlu olan faaliyetler ve ürünler için Bakanlıkça verilen izin veya
ruhsatı,
48) Özel tıbbî amaçlı diyet
gıdalar: Belli beslenme uygulamaları için hastaların diyetlerini düzenlemek
amacıyla, özel olarak üretilmiş veya formüle edilmiş ve tıbbî gözetim altında
kullanılacak olan alışılmış gıda maddelerini veya bu gıda maddelerinin içinde
bulunan belirli besin öğelerini veya metabolitlerini vücuda alma, sindirme,
absorbe etme, metabolize etme veya vücuttan atma kapasitesi sınırlı, zayıflamış
veya bozulmuş olan hastalar ya da diyet yönetimleri, yalnızca normal diyetin
modifikasyonu ile veya diğer gıdalarla ya da her ikisinin de birlikte kullanımı
ile sağlanmayan kişiler için hazırlanmış gıda maddelerini,
49) Pedigri: Soy kütüğüne kayıt
edilen damızlıklarla safkan atların numara, isim, orijin, ırk, renk, eşkâl,
cinsiyet, doğum tarihi, verim kayıtları, yetiştirici ve sahibi ile hayvanın
cetlerine ait bilgileri ve verimlerini belirten belgeyi,
50) Perakende: Ana dağıtım
merkezleri, hazır yemek hizmeti, işyeri ve kurum yemekhaneleri, restoranlar ve
diğer benzeri gıda hizmetlerinin sunulduğu yerler, dükkânlar, toptan satış
yerleri, süpermarket dağıtım merkezleri dâhil olmak üzere son tüketiciye satış
ya da dağıtım noktasında gıdanın işlenmesi veya muameleye tâbi tutulması veya
depolanmasını,
51) Piyasaya arz: Bu Kanun
kapsamındaki her türlü ürünün, bedelli veya bedelsiz, piyasaya sunulmasını,
52) Resmî kontrol: Bu Kanun
kapsamındaki faaliyetlerin bu Kanun hükümlerine uygunluğunun doğrulanması için,
kontrol görevlilerinin, verilen yetki çerçevesinde gerçekleştirdikleri izleme,
gözetim, denetim, muayene, karantina, numune alma, analiz ve benzeri
kontrolleri,
53) Resmî veteriner hekim: Bu
Kanun kapsamında verilen görevleri Bakanlık adına yapan Bakanlık personeli
veteriner hekimi,
54) Risk: Sağlık üzerinde
olumsuz etki yaratma ihtimali bulunan tehlike ile şiddeti arasındaki
fonksiyonel ilişkiyi,
55) Risk analizi: Risk
değerlendirmesi, risk yönetimi ve risk iletişimi olarak birbirleriyle bağlantılı
üç bileşenden oluşan süreci,
56) Risk değerlendirmesi:
Bilimsel olarak tehlikenin tanımlanması, tehlikenin niteliklerinin
belirlenmesi, tehlikeye maruz kalmanın değerlendirilmesi ve risk unsurlarının
belirlenmesini kapsayan süreci,
Sayfa
10564
57) Risk iletişimi: Risk
analizi sürecinde risk değerlendiricileri, risk yöneticileri ve diğer ilgili
tarafların, tehlike, risk, riskle ilgili faktörler ve riskin algılanmasına
ilişkin bilgi ve görüşler ile risk değerlendirmesi bulguları ve risk yönetimi
kararlarının açıklamalarını da kapsayan bilgi ve düşüncelerin paylaşımını,
58) Risk yönetimi: Risk
değerlendirmesi ve yasal faktörler göz önünde tutularak ilgili taraflarla
istişare ile uygun olabilecek kontrol önlemlerine ilişkin alternatiflerin
değerlendirilmesi, tercih edilmesi ve uygulanması sürecini,
59) Sağlık işareti: Sağlık
işareti aranan ürünlerde resmî kontrollerin yapıldığını belirten işareti,
60) Sağlık koruma bandı: Dış
ortama verilebilecek veya dış ortamdan gelebilecek olumsuz etkileri önlemek
amacıyla ayrılan bölgeyi veya mesafeyi,
61) Sınır kontrol noktası:
Sınır gümrük kapılarında yer alan gümrüklü yer ve sahalarda canlı hayvan ve
hayvansal ürünler ile bitki ve bitkisel ürünlerin ülkeye girişinde
kontrollerinin yapıldığı yeri,
62) Soy kütüğü: Pedigri
düzenlemeye esas olacak bilgilerin düzenli olarak toplandığı veri tabanını,
63) Tağşiş: Bu Kanun
kapsamındaki ürünlere temel özelliğini veren öğelerin ve besin değerlerinin
tamamının veya bir bölümünün mevzuata aykırı olarak çıkarılmasını veya
miktarının değiştirilmesini veya aynı değeri taşımayan başka bir maddenin, o
madde yerine aynı maddeymiş gibi katılmasını,
64) Taklit: Bu Kanun
kapsamındaki ürünlerin, şekil, bileşim ve nitelikleri itibarıyla yapısında
bulunmayan özelliklere sahip gibi veya başka bir ürünün aynısıymış gibi
göstermeyi,
65) Takviye edici gıdalar:
Normal beslenmeyi takviye etmek amacıyla, vitamin, mineral, protein,
karbonhidrat, lif, yağ asidi, amino asit gibi besin öğelerinin veya bunların
dışında besleyici veya fizyolojik etkileri bulunan bitki, bitkisel ve hayvansal
kaynaklı maddeler, biyoaktif maddeler ve benzeri maddelerin konsantre veya
ekstraktlarının tek başına veya karışımlarının, kapsül, tablet, pastil, tek
kullanımlık toz paket, sıvı ampul, damlalıklı şişe ve diğer benzeri sıvı veya
toz formlarda hazırlanarak günlük alım dozu belirlenmiş ürünleri,
66) Tazminat: Tazminatlı
hastalıklar ve zararlı organizmalar listesinde yer alan hastalık ve zararlı
organizmalar nedeniyle tazminat ödenmesine karar verilen bitki ve hayvanlar ile
zararlı organizma ve hastalığa bağlı olarak imhasına karar verilen ürün ve
ekipmanların imha ve dezenfeksiyonu için ödenecek bedeli,
67) Tehlike: Sağlık
bakımından olumsuz etki yaratma potansiyeli bulunan, gıda ve yemdeki biyolojik,
kimyasal veya fiziksel etmenler ile gıda ve yemin durumu,
68) Tetkik: Faaliyetlerin ve
ilgili sonuçların, planlanan düzenlemelere ve bu düzenlemelerin amaçlara
ulaşmak için uygun olup olmadıklarını ve bu düzenlemelerin etkin bir şekilde
uygulamaya konulup konulmadıklarını belirlemek için yapılan sistematik ve
tarafsız incelemeyi,
69) Tıbbî olmayan veteriner
sağlık ürünleri: Hayvana uygulanmak ya da hayvan için kullanılmak amacıyla tüm
üretim aşamalarından geçerek kullanıma hazır hâle getirilmiş ilaç niteliğinde
olmayan ürünleri,
Sayfa
10565
70) Transit: Serbest
dolaşımda bulunmayan canlı hayvan ve ürünlerin Türkiye Gümrük Bölgesi üzerinden
geçerek yabancı bir ülkeden yabancı bir ülkeye, yabancı bir ülkeden Türkiye’ye,
Türkiye’den yabancı bir ülkeye, bir iç gümrükten diğer bir iç gümrüğe sevkini,
71) Üreme ürünleri:
Hayvanların üremesinde kullanılan sperma, ovum, embriyo ve kuluçkalık
yumurtayı,
72) Üretim, işleme ve
dağıtımın aşamaları: İthalat ve birincil üretim dahil, ürünün üretim, işleme,
depolama, nakliye, nihai tüketiciye satışı veya arzını içeren herhangi bir
aşamayı,
73) Ürün: Bitki, bitkisel
ürün, gıda, gıda ile temas eden madde ve malzemeler, yem, hayvansal ürün,
veteriner sağlık ürünü, bitki koruma ürünü ile ziraî mücadele alet ve
makineleri ile ahşap ambalaj malzemesini,
74) Veteriner biyolojik
ürünleri: Hayvanlarda aktif veya pasif bağışıklık oluşturmak, bağışıklığın
seviyesini ölçmek veya hastalık teşhisi için hazırlanmış aşı, serum gibi
ürünler ile teşhis kitlerini,
75) Veteriner ecza deposu:
Sadece veteriner sağlık ürünlerinin toptan satışının yapıldığı, eczacı veya
veteriner hekim sorumluluğunda faaliyet gösteren ecza depolarını,
76) Veteriner sağlık
sertifikası: Hayvan ve hayvansal ürünlerin bu Kanunda belirlenen sağlık
şartlarına uygun olduğunu gösteren, resmi veteriner hekim tarafından düzenlenen
belgeyi,
77) Veteriner sağlık
ürünleri: Veteriner tıbbî ürünleri ve tıbbî olmayan veteriner ürünlerini,
78) Veteriner tıbbî ürünleri:
Hayvana uygulanmak ya da hayvan için kullanılmak amacıyla tüm üretim
aşamalarından geçerek kullanıma hazır hâle getirilmiş etkin madde ihtiva eden
ürünleri ve veteriner biyolojik ürünleri,
79) Yem: Hayvanların ağız
yoluyla beslenmesi amacıyla kullanılan işlenmiş, kısmen işlenmiş veya
işlenmemiş, yem katkı maddeleri dâhil her tür madde veya ürünü,
80) Yem işletmecisi: Kendi
işletmesindeki hayvanlar için yemlerin üretimi, işlenmesi ve depolanması dâhil,
kâr amaçlı olsun veya olmasın kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek veya tüzel
kişiler tarafından yemin üretimi, ithalatı, ihracatı, işlenmesi, depolanması,
nakliyesi ve pazarlanması ile ilgili kontrolü altında yürütülen faaliyetlerin
mevzuat hükümlerine uygunluğundan sorumlu olan gerçek veya tüzel kişiyi,
81) Yetkilendirilmiş
veteriner hekim: Bakanlıkta görevli veteriner hekimler dışında, verilecek resmî
görevleri yürütmek üzere Bakanlık tarafından yetki verilen veteriner hekimi,
82) Zararlı organizma: Bitki
veya bitkisel ürünlere zarar veren bitki, hayvan veya patojenik ajanların tür,
streyn veya biyotiplerini,
83) Ziraî mücadele alet ve
makineleri: Bitki koruma ürünlerinin uygulanmasında kullanılacak her türlü
alet, araç-gereç, makine, cihaz, ekipman ile bunların aksam, parça ve
teferruatını,
84) Zootekni: Hayvanların
yetiştirilmesi, ıslahı, bakımı ve beslenmesi, üreme ve çoğalması ve
belgelendirme ile ilgili uygulamaları,
ifade eder.
Sayfa
10566
İKİNCİ KISIM
Hayvan
Sağlığı, Hayvan Refahı ve Zootekni
BİRİNCİ BÖLÜM
Bulaşıcı
Hayvan Hastalıklarının Kontrolü ve Yükümlülükler, Hayvan Hastalık
Tazminatı ve
İnsanlar Tarafından Tüketilmesi Amaçlanmayan
Hayvansal Yan
Ürünler
Bulaşıcı hayvan
hastalıklarının kontrolü ve yükümlülükler
MADDE 4- (1) Bulaşıcı hayvan hastalıklarının
kontrolünde aşağıdaki esaslar uygulanır:
a) Bakanlık, ihbarı mecburî
bir hastalığın varlığı veya şüphesi ya da yeni bir salgın durumunda, inceleme
yapmak, teşhis etmek, gerekli kontrol ve koruma tedbirlerini almakla
yükümlüdür.
b) Bakanlık, ihbarı mecburî
bir hastalığın ortaya çıkması veya ortaya çıkma şüphesinin varlığı hâlinde,
koruma ve gözetim bölgelerinin oluşturulması, hastalığın araştırılması ve
hastalığın yayılmasının önlenmesi için gerekli kontrol, numune alma, teşhis ve
diğer incelemeleri yapmaya, aşılama, hayvanların izole edilmesi veya itlaf ve
imha edilmesi, hayvanların veya insanların hareketlerinin kısıtlanması veya
yasaklanması amacıyla kordon konulması, suni tohumlama ve ıslah çalışmalarının
durdurulması, hastalığın yayılmasına sebep olabilecek hayvansal ürün, yem,
alet, ekipman ve bunun gibi bulaşık materyalin imhası da dâhil her türlü
tedbiri almaya yetkilidir.
c) Bakanlık, (b) bendinde
belirtilen tedbirlerin uygulanabilmesi için her türlü acil eylem planlarının
hazırlanmasını ve uygulanmasını sağlar.
ç) İhbarı mecburî hayvan
hastalıkları Bakanlıkça, tazminatlı hayvan hastalıkları ve tazminat oranları
Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir.
d) Bakanlık, yabancı bir
ülkede hastalık çıkması durumunda, hastalığın türüne göre bu ülkenin tamamından
veya belirli bir bölgesinden, canlı hayvanlar ile hayvansal ürünlerin ülkeye
girişine ve transit geçişine tamamen veya kısmen sınırlama ve yasak
getirebilir. Yasağın kapsamı, hastalığın seyrine göre daraltılabilir veya
genişletilebilir.
(2) Bakanlık, hayvan
hastalıkları ile ilgili ulusal veya bölgesel düzeyde kontrol ve eradikasyon
programı uygular veya uygulatır.
(3) Bakanlık, hayvan
hastalıkları bildirim sistemini kurar ve sistemin işletilmesini sağlar.
(4) Bakanlık, bazı
hayvan türleri için özel izole bölgeler oluşturabilir, oluşturulan izole
bölgelere bazı hayvan türlerinin girişine ve yetiştirilmesine yasaklama veya
kısıtlama getirebilir.
(5) Bakanlık, Sağlık
Bakanlığı ve konu ile ilgili diğer kurum ve kuruluşlar, işbirliği içerisinde,
insan ve hayvan sağlığını korumak amacıyla, belirlenen zoonoz hastalık ve
zoonotik etkenler ile antimikrobiyal direncin izlenmesi veya gıda yoluyla
bulaşan zoonoz hastalıkların araştırılması için epidemiyolojik incelemeler
yapılmasını, izleme planlarının hazırlanmasını ve uygulanmasını sağlar.
(6) Bir yerde bulaşıcı hayvan
hastalığı ya da sebebi belli olmayan hayvan ölümlerinden haberdar olan
ilgililer, durumu Bakanlığa ihbar etmekle yükümlüdür.
Sayfa
10567
(7) Canlı hayvan ve hayvansal
ürünlerin sahipleri, ithalatçıları, nakliyecileri ve satıcıları, Bakanlık
tarafından istenen kayıtları tutmak, istendiğinde her türlü bilgi ve belgeyi
vermek, kontrol ve denetim sırasında her türlü kolaylığı göstermekle
yükümlüdür.
(8) İl özel idareleri ve
belediyeler, hayvan hastalıkları ile mücadele ve kontrollerde Bakanlığa
yardımcı olmakla yükümlüdür.
(9) Bu maddenin uygulanması
ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Hayvan hastalık tazminatı
MADDE 5- (1) Hayvanlarda herhangi bir tazminatlı
hastalık tespit edilmesi sonucu resmî veteriner hekim veya yetkilendirilmiş
veteriner hekim gözetiminde mecburî kesime tâbi tutulan veya itlaf edilen
hayvanlar ile mezbahalarda tespit edilen tazminatlı hastalık nedeniyle imha
edilen hayvanların bedelleri Bakanlar Kurulu tarafından belirlenen oranlarda,
hastalık nedeniyle imha edilen hayvansal ürünlerin, yem, madde ve malzemelerin
bedelleri ile imha, nakliye ve dezenfeksiyon masrafları Bakanlık tarafından
sahiplerine tazminat olarak ödenir. Bakanlık her yıl, bütçe imkânları,
hastalıklarla ilgili bilimsel veriler ile eradikasyon ve kontrol programlarına
göre, tazminatlı hastalıklardan hangilerine tazminat ödemesi yapacağını, ödeme
yapılacak yerleri ve uygulama zamanını belirler.
(2) İhbarı mecburî bir
hastalığa karşı koruma sağlamak amacıyla, resmî veteriner hekim veya
sorumluluğundaki yardımcı sağlık personeli ile yetkilendirilmiş veteriner hekim
tarafından yapılan aşı ve serum uygulaması nedeniyle öldüğü resmî veteriner
hekim raporu ile tespit edilen hayvanların bedelleri hayvan sahiplerine
tazminat olarak ödenir.
(3) Sahipleri tarafından
hasta oldukları Bakanlıkça belirlenen usullere göre bildirilmeyen veya hasta
olduğu bilinerek satın alındığı tespit edilen hayvanlar, Bakanlıkça belirlenen
belgeler bulunmaksızın nakledilen hayvanlar, Bakanlıkça uygulanması istenen
test, tedavi ve aşıları yaptırılmayan hayvanlar ile kamu kurum ve kuruluşlarına
ait hayvanlar için tazminat ödenmez.
(4) Tazminatlar, işletmenin
bulunduğu mahallin rayiç bedelleri dikkate alınarak yerel kıymet takdir
komisyonu tarafından belirlenir. Yerel kıymet takdir
komisyonu, bir Bakanlık temsilcisi, mahallin mülkî idare amirinin
belirlediği bir üye ile hayvan sahibinin konuyla ilgili sivil toplum
kuruluşları temsilcileri arasından seçeceği bir üye olmak üzere üç kişiden
oluşur.
(5) Bu maddenin uygulanması
ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Tazminatların ödenmesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesinde Maliye
Bakanlığının görüşü alınır.
İnsanlar tarafından
tüketilmesi amaçlanmayan hayvansal yan ürünler
MADDE 6- (1) İnsanlar tarafından tüketilmesi
amaçlanmayan hayvansal yan ürünlerin toplanması, taşınması, depolanması,
muamele edilmesi, işlenmesi, imha edilmesi, piyasaya arz edilmesi, ithal veya
ihraç edilmesi, transit taşınması ve kullanılması aşamalarında, insan ve hayvan
sağlığına yönelik tehdit ve çevresel zararların önlenmesine ilişkin tedbirler
Bakanlıkça ve mevzuatı gereği bu hususta yetki ve sorumlulukları bulunan Sağlık
Bakanlığı, Çevre ve Orman Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığınca alınır.
(2) İnsanlar tarafından
tüketilmesi amaçlanmayan hayvansal yan ürünlerin depolanması, muamele edilmesi,
işlenmesi ve bertaraf edilmesi yalnızca Bakanlık tarafından onay verilen
işletmelerde yapılır.
Sayfa
10568
(3) Bu maddenin uygulanması
ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
İKİNCİ BÖLÜM
Hayvanların
Tanımlanması ve Kayıt Altına Alınması, Canlı Hayvanlar ve
Hayvansal
Ürünlerin Sevkleri ile Hayvan Satış Yerleri ve
Satışa İlişkin
Sağlık Koşulları
Hayvanların tanımlanması
ve kayıt altına alınması
MADDE 7- (1) Hayvan sahipleri ya da hayvan sahibi
adına bakıcısı, Bakanlık tarafından tanımlatılması istenen hayvanları
tanımlatmak, bu hayvanlarının ve işletmelerinin kayıtlarını yaptırmak,
işletmelerine giren veya işletmelerinden çıkan, yeni doğan, ölen veya kesilen
hayvanları Bakanlığa bildirmek ve bunlara ilişkin kayıtları muhafaza etmekle
yükümlüdür.
(2) Hayvanların
tanımlanmasında kullanılan kulak küpesi, mikroçip ve benzeri tanımlama
araçlarının bedelleri ile Bakanlıkça belirlenen uygulama ücreti hayvan
sahipleri veya bakıcıları tarafından uygulayıcılara ödenir.
(3) Bu maddenin uygulanması
ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Canlı hayvanlar ve
hayvansal ürünlerin sevkleri ile hayvan satış yerleri ve satışa ilişkin sağlık
koşulları
MADDE 8- (1) Canlı hayvan ve hayvansal ürünlerin
sevklerine ilişkin hususlar ile canlı hayvan ticareti yapanlar, nakliyeciler ve
nakil ile ilgili şartlar ve bunlara ilişkin işlemler Bakanlıkça belirlenir. Bu
hususlarla ilgili Bakanlıkça belirlenen şartlara uyulması zorunludur.
(2) Hayvancılık
işletmelerinden doğrudan yapılan satışlar hariç hayvanların alım ve satımları,
ruhsatlı hayvan pazarı, borsalar ve Bakanlıktan izinli hayvan panayırlarında,
ev ve süs hayvanlarının alım ve satımları ise, ruhsatlı ev ve süs hayvanı satış
yerlerinde yapılır.
(3) Hayvan satış yerleri ve
satışa ilişkin sağlık koşulları ile kurbanlık hayvan satış yerlerine ilişkin
hususlar Bakanlıkça belirlenir.
(4) Bu maddenin uygulanması
ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelik ile belirlenir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Hayvan Refahı
ve Zootekni
Hayvan refahı
MADDE 9- (1) Hayvan sahipleri veya bakımından
sorumlu kişiler, hayvan refahının sağlanması amacıyla, hayvanların barınma,
bakım, beslenme, sağlık ve diğer ihtiyaçlarını karşılamak, sorumluluklarındaki
hayvanların insan, hayvan ve çevre sağlığı üzerinde oluşturabilecekleri olumsuz
etkilere karşı gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.
(2) Hayvanların kesimi ve
hastalık kontrolü amacıyla itlafı, hayvanlarda heyecan, acı ve ıstırap
oluşturmadan, uygun araçlar kullanılarak yerine getirilir.
(3) Hayvanlara ötenazi yapmak
yasaktır. Ancak,
a) Hayvanlara acı ve ıstırap
çektiren veya iyileşme durumu bulunmayan hastalık durumlarında,
Sayfa
10569
b) Akut bulaşıcı bir hayvan
hastalığının önlenmesi ya da eradikasyonu amacıyla veya insan sağlığı için risk
oluşturan durumlarda,
c) Davranışları insan ve
hayvanların hayatı ve sağlığı için tehlike teşkil eden ve olumsuz davranışları
kontrol edilemeyen durumlarda,
veteriner hekim tarafından
ötenazi yapılmasına karar verilebilir. Ötenazi işlemi veteriner hekim
tarafından veya veteriner hekim gözetiminde yapılır.
(4) Hayvanların barınma,
nakil, kesim öncesi ve kesimi sırasındaki hayvan refahı esasları Bakanlıkça
belirlenir. Hayvan kesimlerinin Bakanlıktan onaylı kesim yerlerinde yapılması
zorunludur.
(5) Bu maddenin uygulanması
ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelik ile belirlenir.
Zootekni
MADDE 10- (1) Bakanlık, hayvan ıslahı, hayvan gen
kaynaklarının korunması, geliştirilmesi, damızlık amaçlı hayvanların
yetiştirilmesi, kayıt altına alınması, ön soy kütüğü ve soy kütüklerinin
oluşturulması ve belgelendirilmesi gibi zootekni konularında düzenleme yapmaya,
hayvan yarışları düzenlemeye, yurt içinde ve yurt dışında düzenlenen hayvan
yarışları üzerine yurt içinden ve yurt dışından müşterek bahis kabul etmeye
yetkilidir.
(2) Damızlık hayvan
yetiştiricileri, damızlık hayvanlar ile ilgili Bakanlıkça talep edilen
kayıtları tutmak ve istenildiğinde Bakanlığa bildirmek zorundadır.
(3) Hayvanların üremesinde
kullanılan sperma, ovum, embriyo, damızlık yumurta, ipek böceği tohumu, larva
ve oğul gibi ürünleri üretenler, depolayanlar ve dağıtanlar Bakanlıktan izin
almak zorundadır. Üreme ürünlerinin uygulanmasına ilişkin esaslar Bakanlıkça
belirlenir.
(4) Bakanlık, damızlık
hayvanların ve üreme ürünlerinin genetik özelliklerinin değerlendirilmesi,
performanslarının izlenmesi ve sağlık şartları ile ilgili usul ve esasları
belirler.
(5) Bakanlık, hayvan gen
kaynaklarının korunmasına yönelik tedbirleri alır, uygular veya uygulatır.
(6) Gerçek veya tüzel
kişiler, hayvan gen kaynaklarının korunması, ıslahı, geliştirilmesi,
yaygınlaştırılması ve pazarlama amacına yönelik özel hukuk hükümlerine tabi
birlikler şeklinde organizasyonlar kurabilir. Bu organizasyonlar, 24/4/1969
tarihli ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanununa göre kurulan kooperatiflere
sağlanan her türlü vergi ve harç muafiyetinden aynı koşullarla yararlanır.
Bakanlık, hayvan gen kaynaklarının korunması, ıslahı, geliştirilmesi,
yaygınlaştırılması ve belgelendirme gibi konularda bu organizasyonlarla
işbirliği yapabilir ve bunların bu Kanun kapsamındaki faaliyetlerini kontrol
eder. Birlikler; merkez birliği şeklinde örgütlenebilir ve ihtiyaç duyduğu
yerlerde şube açabilir, asli görevlerini yürütmek üzere teknik ve sağlık
personeli çalıştırabilir. Bakanlık; birliklere teknik hizmetler, sağlık
hizmetleri ve eğitim konusunda gerektiğinde aynî ve nakdî destek verebilir,
birliklerin personel ve tesislerinden yararlanma talebinde bulunabilir.
(7) Bakanlık, hayvan ırklarının
tescili ile ilgili iş ve işlemleri belirler ve yürütür. Tescil edilen
hayvanların sınaî mülkiyet hakları bunları tescil ettiren gerçek ve tüzel
kişilere veya onların kanunî temsilcilerine aittir.
Sayfa
10570
(8) Damızlık, yarış ve
gösteri amaçlı hayvanların belgelendirilmesi zorunludur. Belgelen-dirmeye
ilişkin esaslar, iş ve işlemler ile belge modelleri Bakanlıkça belirlenir.
Yarış ve gösteri belgesi bulunmayan hayvanlar yarışlara katılamaz ve gösteri
amaçlı kullanılamaz.
(9) Damızlık belgesi ve soy kütüğü
kaydı bulunan ve yetiştirmede kullanılan hayvanlar damızlık özelliğini
sürdürdüğü sürece amacı dışında kullanılamaz. Bu hayvanlar gerektiğinde kurulan
komisyon marifetiyle bedeli ödenmek üzere Bakanlıkça satın alınır.
(10) Gebe olarak ithal edilen
safkan kısraklardan doğan tayların soy kütüğüne kaydı için, gebe kısrağın kendi
ırkından bir aygırla tohumlandığını gösteren menşe ülke yetkili makamlarınca
verilmiş bir aşım sertifikası istenir. Safkan olmayan atlar, soy kütüğüne kayıt
edilmemiş safkan Arap ve İngiliz ana ve babadan doğan taylar, kendi ırkının
özelliklerini göstermeyeceği anlaşılan iyi gelişmemiş ve safkan özelliklerinden
önemli sapma gösteren taylar ile Bakanlıkça belirlenen diğer özellikler ve
şartları taşımayan taylar soy kütüğüne kayıt edilmez ve bunlara pedigri
verilmez.
(11) Soy kütüğüne kayıt
edilip damızlık belgesi ya da pedigrisi verilen atların, lüzum
görüldüğünde Bakanlıkça görevlendirilen uzman
heyetçe kan grubu ve/veya DNA testleri ile ana-baba doğrulaması ve
morfolojik yönden muayeneleri yapılabilir. Test ve muayeneler neticesinde,
safkan olmadıkları tespit edilenlerin ve yavrularının
soy kütüğü kayıtları iptal edilir ve pedigrileri geri
alınır. Bu hayvanlardan doğacak yavrulara damızlık belgesi ya da pedigri
verilmez.
(12) Türkiye soy kütüklerine
kayıtlı ve pedigrili safkan Arap veya İngiliz ana ve babadan Türkiye’de doğan
kendi ırk vasıflarını haiz tayların, doğum gününden itibaren üç ay içinde,
yabancı ülkelerden ithal edilen safkan Arap ve safkan İngiliz atların gümrük
girişlerinden itibaren iki ay içinde soy kütüğüne kaydedilmesi, Bakanlığa
müracaat edilerek, Bakanlıkça belirlenen evraklarının teslimi ve muayene
ettirilmesi şarttır.
(13) Soy kütüğüne kayıtlı
atların sahip değişiklikleri bir ay, don değişiklikleri oniki ay içinde ilgili
makamlara bildirilerek pedigrilerine işletilir. Ölen atların pedigrilerinin,
sahipleri tarafından iki ay içinde Bakanlığa iade edilmesi zorunludur.
(14) Hayvan sahibinin, ölen
hayvanına ait damızlık belgesini ölüm tarihinden itibaren iki ay içinde iade
etmesi ve hayvanın başka bir şahsa satılması hâlinde satış tarihinden itibaren
bir ay içinde alıcı tarafından değişikliğin soy kütüğüne ve pedigrisine
işletilmesi zorunludur.
(15) Bu maddenin uygulanması
ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelik ile belirlenir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Veteriner
Hizmetleri ile İlgili Faaliyet Onayları
Veteriner hizmetleri ile
ilgili faaliyet onayları
MADDE 11- (1) Bu Kanun kapsamında faaliyet gösteren
muayenehane, klinik, poliklinik, hayvan hastanesi, ev ve süs hayvanı satış
yerleri, hayvan eğitim ve barınma yerleri, otel hizmeti veren hayvan
bakımevleri, hayvan pazar ve borsaları, damızlık kümes ve kuluçkahaneler,
hayvan hastalıkları teşhis, analiz ve üretim laboratuvarları ile deney hayvanı üretici
ve tedarikçileri Bakanlıktan onay almak ve istenen kayıtları tutmakla
yükümlüdür.
Sayfa
10571
(2) Birinci fıkra
kapsamındaki muayenehane, klinik ve polikliniklerin açılması için yalnızca
veteriner hekimlere onay verilir.
(3) Bu maddenin uygulanması
ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelik ile belirlenir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Veteriner
Sağlık Ürünleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Veteriner
Sağlık Ürünlerinin Onayı, Üretimi ve Sahibinin
Sorumlulukları,
Toptan ve Perakende Satışı,
Tanıtımı ve
Uygulanması
Veteriner sağlık
ürünlerinin onayı, üretimi ve sahibinin sorumlulukları
MADDE 12- (1) Veteriner sağlık ürünlerinin üretimi,
ithalatı, ihracatı, kullanımı, ambalajlanması, etiketlenmesi, tanıtımı,
nakliyesi, depolanması, reçeteli ya da reçetesiz satışı, onayı, kontrolü ve
teminine ilişkin işlemler Bakanlık tarafından belirlenir.
(2) Veteriner tıbbî
ürünlerinin üretimi, ithalatı, ihracatı ve piyasaya arzı için Bakanlıktan onay
alınması zorunludur. Onaya ilişkin bilgilerin gizliliği esastır.
(3) Veteriner sağlık
ürünlerinin onayını, kimyager, kimya mühendisi, eczacı veya veteriner hekim
olan gerçek kişiler veya bu kişilerden birini istihdam eden tüzel kişiler
alabilir. Bunlardan, veteriner biyolojik ürünlerin onayını, sadece veteriner
hekimler ve veteriner hekim istihdam eden tüzel kişiler alabilir.
(4) Bakanlık, insan, hayvan
ve çevreye olan olumsuz etkileri sebebiyle, bazı maddelerin veteriner sağlık
ürünleri üretiminde kullanılmalarını veya hayvanlara uygulanmalarını tamamen
veya kısmen yasaklayabilir, kısıtlayabilir ya da kullanımını belirli esaslara
bağlayabilir.
(5) Orijinal veteriner tıbbî
ürünlerinin ilk onayı tarihinde belirlenen geçerlilik süresi dolmadan veya hak
sahibinden izin alınmadan jenerik veteriner tıbbî ürünler piyasaya arz
edilemez.
(6) Bakanlık, hayvan
sağlığını tehdit eden bir hastalığın ortaya çıkması durumunda, bu hastalığa
karşı kullanılan onaylı veteriner tıbbî ürünleri bulunmadığında veya ihtiyacın
karşılanamadığı durumlarda, uygun gördüğü tıbbî ürünlerin kullanımına geçici olarak
izin verebilir.
(7) Veteriner tıbbî
ürünlerinin üretimi, onay verilen üretim yerlerinde, onaya esas şartlara ve
farmasötik şekil ve yöntemlere göre yapılır. Ancak, Sağlık Bakanlığından onaylı
üretim yerlerinde, Bakanlığa bildirimde bulunmak şartıyla, verilen onay
doğrultusunda veteriner biyolojik ürünler hariç veteriner tıbbî ürün üretimi
yapılabilir.
(8) Veteriner sağlık
ürünleri, veteriner hekimler, eczacılar, kimya mühendisleri veya kimyagerlerin
sorumluluğunda üretilir. Bu ürünlerin kalite kontrolü, Bakanlık tarafından
uygun görülen laboratuvarlarda bu fıkrada belirtilen meslek mensupları
tarafından yapılır. Veteriner biyolojik ürünlerin üretim ve kalite kontrolleri
ile veteriner sağlık ürünlerinin etkinlik ve güvenlik değerlendirme çalışmaları
veteriner hekimler tarafından yapılır.
Sayfa
10572
(9) Veteriner biyolojik ürün
üretilen yerlerde, sağlık koruma bandı uygulanır.
(10) Bakanlıkça, üretim
koşullarına ve onaya esas dosyasındaki ürün standartlarına uymadığı tespit
edilen veteriner tıbbî ürünleri hatalı kabul edilir. Hatalı veya son kullanma
tarihi geçen veteriner tıbbî ürünlerin piyasaya arz edilmesi ve kullanımı
yasaktır. Piyasaya arz edilmiş, hatalı veteriner tıbbî ürünleri, onay sahipleri
tarafından piyasadan toplanmak zorundadır. Hatası giderilemeyecek ürünler,
masrafı sahibine ait olmak üzere derhal imha ettirilir. Veteriner biyolojik
ürünler dışındaki hatalı veteriner tıbbî ürünlerin, hatası giderilebildiği
takdirde, piyasaya yeniden arzına izin verilebilir.
(11) Onay koşullarının
değişmesi, ürünün beklenen etkiyi göstermemesi veya istenmeyen etkilerin
görülmesi, onaya esas formül ve spesifikasyonlarına uyulmaması gibi hususların
tespiti hâlinde, veteriner tıbbî ürünlerinin onayı askıya alınabilir veya iptal
edilebilir.
(12) Veteriner tıbbî ürün
onay sahibi, ürününün etkin, güvenilir ve öngörülen kalitede olması ile uygun
şartlarla dağıtımından sorumludur. Onay verilmiş veteriner tıbbî ürünün
kullanımında istenmeyen etkilerinin ortaya çıkması durumunda, onay sahibinin
sorumluluğu ortadan kalkmaz.
(13) Veteriner tıbbî ürün
onay sahibi, belirlenen kayıtları tutmak, her türlü değişikliği bildirmek,
talep edilen bilgi ve belgeyi zamanında Bakanlığa vermek zorundadır.
(14) İthal edilecek veteriner
tıbbî ürünlere ilişkin şartlar Bakanlıkça belirlenir.
(15) Yurt dışından bağışlanan
veya araştırma, test ve onay işlemlerinde kullanılacak veteriner sağlık
ürünleri ve ham maddelerinin yurda girişine ilişkin şartlar Bakanlıkça
belirlenir. Bu ürünler hiç bir şekilde ticarete konu olamaz.
(16) Ülkemizdeki hayvanlara
uygulanmak üzere ithal edilecek veteriner biyolojik ürünlerdeki suşlar,
ülkemizde bulunan hastalık yapan antijenik suşlarla uyumlu olmak zorundadır.
(17) Tıbbî olmayan veteriner
sağlık ürünlerinin üretimi, ithalatı, ihracatı, kullanımı, ambalajlanması,
etiketlenmesi, tanıtıcı bilgileri, tanıtımı, dep